شايان ذكر است كه نقد ما بر اين عوامل ، براي فهم و دريافتِ واقعِ قانون گذاری اسلامي و شرايط آن است ، قصدمان كنايه زدن به منزلتِ كسي نیست ؛ زيرا ميدان ، ميدان بحث و نقد و بررسي است و دوران ، دورانِ منطق و دليل .

طرح نظر كسي به معناي تاختن به انديشة وي و هتك كرامتش نمی‌باشد ، بلكه همه اقوال و ديدگاه‌ها نيازمند نقد و وارسي‌اند و حتّي قولِ ما نيز از اين اصل به دور نيست ؛ زيرا رسيدن به حقايق ـ به ويژه حقايق ديني به شيوه خاص ـ هدف نهايي وبلند انساني است كه دست يابي به معرفتِ شايسته ، دغدغه ذهني اوست و دين داري و آمادگي براي لقاي خداي متعال (با بصيرت و يقين) آن را می‌طلبد .

عالَمِ حضور به پيش گاه خداي بزرگ ـ در آخرت ـ براساس حق و صدق به پا می‌شود ، و از اين رو ، بر كسي كه به راستي به اين حضور با شكوه و پر هيبت می‌انديشد ، سزاوار است بكوشد از امور وهمي و اشتباه آميز خارج شود و به موازين فضل و حق درآيد .

در اين راستا بايد از خداي بزرگ ياري خواست ، و اوست كه به راه راست و درست هدايتگر است .