مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٧١١ - تقوا و روشن بینی

عُجْبُ الْمَرْءِ بِنَفْسِهِ احَدُ حُسّادِ عَقْلِهِ [١].

یعنی خودپسندی انسان یکی از چیزهایی است که با عقل وی حسادت و دشمنی میورزد.

و نیز میفرماید:

اکثَرُ مَصارِعِ الْعُقولِ تَحْتَ بُروقِ الْمَطامِعِ [٢].

یعنی بیشتر زمین خوردنهای عقل آنجاست که برق طمع جَستن میکند.

این یک منطق مسلّم است در معارف اسلامی. بعدها هم آثار این منطق را در ادبیات اسلامی (چه عربی و چه فارسی) زیاد میبینیم. ادبا و فضلای ما این حقیقت را اقتباس کرده و به کار بردهاند، و میتوان گفت یکی از پایههای ادبیات اسلامی روی همین منطق گذاشته شده. به عنوان نمونه از ادبیات عرب بیتی از قصیده نونیه معروف ابوالفتح بستی را شاهد میآورم، میگوید: