مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٧٩٢ - لذت دعا و انقطاع

این آیه در وسط آیههای ماه مبارک رمضان (یعنی آیات روزه) است. شاید ذکر این آیه در خلال آیات روزه و رمضان برای این است که این ماه اختصاص دارد به دعا و استغفار. پیشوایان بزرگوار دین این شبها را که شبهای قدر و احیاء است خیلی گرامی میداشتند.

رسول اکرم صلی الله علیه و آله و سلم دهه آخر ماه رمضان که میرسید دستور میداد دیگر بسترش تا آخر این ماه گسترده نشود، زیرا در مسجد اعتکاف میفرمود و یکسره به عبادت و دعا و راز و نیاز با خالق میپرداخت. علی بن الحسین علیهما السلام در ماه مبارک رمضان هیچ شبی نمیخوابید، شب را یا به نماز و دعا یا به دستگیری فقرا و ضعفا میگذرانید، در سحر دعای خاصی میخواند که به دعای ابوحمزه ثُمالی معروف است.

لذت دعا و انقطاع

آنها که لذت دعا و انقطاع از خلق به خالق را چشیدهاند هیچ لذتی را بر این لذت مقدم نمیدارند. دعا آن وقت به اوج عزت و عظمت و لذت میرسد و صاحب خود را غرق در سعادت میکند که دعاکننده لطف خاص الهی را با خود ببیند و آثار استجابت دعای خود را مشاهده کند.

وَ انِلْنی حُسْنَ النَّظَرِ فی ما شَکوتُ وَ اذِقْنِی حَلاوَةَ الصُّنْعِ فی ما سَألْتُ [١].

خدایا! حسن نظر خود را در آنچه به تو شکایت کردم به من ابلاغ کن و حلاوت استجابت آنچه از تو خواستهام به من بچشان.

دانشمندان میگویند فرق است بین علم الیقین و عین الیقین و حق الیقین.

اینطور مثال میآورند، میگویند: فرض کنید آتشی در نقطهای افروخته شده است.

یک وقت شما اثر آتش را (مثلًا دودی که بلند است) میبینید و همین مقدار میدانید که در آنجا آتشی هست که این دود از آنجا بلند است. این علم الیقین است. و یک وقت خود آتش را از نزدیک میبینید. این عین الیقین است و بالاتر از دانستن