سجاده های سلوک - مصباح یزدی، محمد تقی - الصفحة ٢٦٧ - عموميت ذكر و ارتباط آن با معرفت

گفتار پنجاه‌و‌چهارم

جايگاه و عظمت ذكر خدا

از زمرة مناجات‌هاي پانزده‌گانة امام سجاد(عليه السلام) مناجات ذاكرين است كه ايشان در فراز نخست آن مي‌فرمايند:

إلَهي، لَوْ لَا الْوَاجِبُ مِنْ قَبُولِ أَمْرِكَ لَنَزَّهْتُكَ مِنْ ذِكْرِي إِيَّاكَ، عَلَى أَنَّ ذِكْرِي لَكَ بِقَدْرِي لَا بِقَدْرِكَ، وَمَا عَسَى أَنْ يَبْلُغَ مِقْدَارِي حَتَّى أُجْعَلَ مَحَلًّا لِتَقْدِيسِكَ، وَمِنْ أَعْظَمِ النِّعَمِ عَلَيْنَا جَرَيَانُ ذِكْرِكَ عَلَى أَلْسِنَتِنَا وَإِذْنُكَ لَنَا بِدُعَائِكَ وَتَنْزِيهِكَ وَتَسْبِيحِك‏؛ خدايا، اگر واجب نبود قبول و اطاعت امر تو (كه فرمان دادي ذكر تو كنيم)، من تو را منزه از آن مي‌دانستم كه ذكر تو گويم؛ باآنكه ياد من از تو در حد و اندازة فهم من است، نه در حد مقام تو؛ و چگونه ممكن است فهم من به حدي برسد كه آن را محلي براي تقديس تو قرار دهم؟ و يكي از نعمت‌هاي بزرگ تو براي ما اين است كه ذكر تو بر زبان ما جاري شده است و تو به ما اجازه داده‌اي كه تو را بخوانيم و به تنزيه و تسبيح تو مشغول شويم.

عموميت ذكر و ارتباط آن با معرفت

حدود ده سال پيش به‌تفصيل دربارة «ذكر خدا»‌ سخن گفتيم و آن گفتار، در كتابي به نام