تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢١١ - شرح آيات

در مطالعه حيات حبيب خدا- صلّى اللَّه عليه و آله- به اين امر راهنمايى مى‌شويم كه از بزرگترين خلق او كه ممكن است انسان به آن دست يابد سعه صدر است، كه آلت رسيدن او به رياست بعد از اسلام شد، و نيز وسيله‌اى بود براى آن كه مردمان را در دين به خود جلب كند و مالك قلوب ايشان شود ... در صورتى كه در ميان ايشان دشمن حسود و نادان لاف زن و كافر نادان و مشرك گمراه و ... و ...

وجود داشت، و خلق نيكو از مهمترين چيزهايى است كه مصلحان به آن نيازمندند، و به همين سبب پروردگار جهانيان او را به اين خلق ستايش كرده و ياد كرد از آن را در كتابش سواى ديگر اخلاق او آورده و گفته است وَ لَوْ كُنْتَ فَظًّا غَلِيظَ/ ٢٠٢ الْقَلْبِ لَانْفَضُّوا مِنْ حَوْلِكَ‌. [١٢] و البرقى از يكى از امامان- عليه السلام- روايت كرده است كه: «خداوند تبارك و تعالى پيامبرش را ادب كرد و نيكو ادب كرد، پس گفت خُذِ الْعَفْوَ وَ أْمُرْ بِالْعُرْفِ وَ أَعْرِضْ عَنِ الْجاهِلِينَ‌، و چون چنين بود خدا إِنَّكَ لَعَلى‌ خُلُقٍ عَظِيمٍ‌ را نازل كرد». [١٣] و بعضى از اخلاق او- صلّى اللَّه عليه و آله- چنين است: «رسول اللَّه كمرو و آزرمگين بود و چيزى را از او نمى‌خواستند مگر اين كه آن را مى‌بخشيد»، [١٤] و به يارانش مى‌گفت: «هيچ يك از شما چيزى درباره يارانم به من نگويد، چه من چنان دوست دارم كه وقتى كه با شما رو به رو مى‌شوم با سينه سالم بوده باشم»، [١٥] و «بخشنده‌ترين مردم با دست، و بزرگوارترين ايشان در معاشرت بود، و هر كس با او آميزش پيدا مى‌كرد و سپس او را مى‌شناخت، او را دوست مى‌داشت»، [١٦] «در نوشيدن آب سى سنّت داشت، و هيچ خلق نيكويى نيست كه او- صلّى اللَّه عليه و آله- در آن اسوه و سرمشق نبوده‌