تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٥٦ - اولا

افكار فرقه مجسّمه است در نزد بعضى از مسلمانان كه به فرهنگهاى دينى راه يافته، به همان گونه كه پيش از آن با افكار مسيحى آميختگى پيدا كرده بود. و فخر رازى ردّى مفصل بر اين خرافه در تفسير بزرگ خود نوشته است. [٦٤] ج: و گاه كشف از ساق كنايه از آن است كه روز قيامت روز سختى و شدت است، و در المجمع از قتيبى چنين نقل شده است: اصل اين تعبير مربوط به آن است كه چون مردى در كارى بزرگ گرفتار شود كه نيازمند جدّ و جهد در آن است، پوشش از روى ساقهاى پاى خود برمى‌دارد، و به همين سبب كشف از ساق تعبيرى براى بيان شدت است، و اعراب مى‌گويند: جنگ بر ساق ايستاد، و كشفت عن ساق، و مقصود بيان كردن شدت و سختى است: قد شمّرت عن ساقها فشدّوا* و جدّت الحرب بكم فجدّوا* و القوس فيها وتر عرد جنگ ساق خود را آشكار كرد پس سختى كنيد* و جنگ جدّى شد پس جدّيّت كنيد* و كمان زهى/ ٢٤٣ سخت دارد. [٦٥] د: و ممكن است گفته شود كه كنايه از آشكار شدن اصول حقايق است، و قرآن از آن روى كشف از ساق را به كار گرفته كه ساق هر چيز اصل آن است، و به همين سبب گفته‌اند ساق درخت. و روز قيامت روزى است كه پرده از اصل حقايق برداشته مى‌شود و حق اصلى و اعمال مردم برايشان آشكار مى‌شود. على بن ابراهيم گفت: روزى است كه پرده از روى امور پوشيده و مخفى برداشته مى‌شود، [٦٦] و شايد ما تلويحا اين معنى را در اين گفته خداى تعالى احساس كنيم

«لَقَدْ كُنْتَ فِي غَفْلَةٍ مِنْ هذا فَكَشَفْنا عَنْكَ غِطاءَكَ فَبَصَرُكَ الْيَوْمَ حَدِيدٌ- از اين در غفلت بودى و ما پرده تو را برداشتيم و چشمت امروز تيزبين است». [٦٧] و بنا بر اين روز قيامت روز فرو افتادن پرده‌ها از روى حقيقت است تا مردمان آن را چنان كه‌