تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٨٩ - شرح آيات
«فَذاقَتْ وَبالَ أَمْرِها- پس فرجام بدكار خويش را چشيد.» يعنى سنگينى پايان كارش كه به صورت زيانى تجسم پيدا مىكند.
«وَ كانَ عاقِبَةُ أَمْرِها خُسْراً- و پايان كارش زيان بود.»/ ٨٤ پس از يك سو دستاوردها و عطاياى بزرگى را كه ممكن بود با فرمانبردارى از امر خدا به آنها دسترس پيدا كند از دست داد، و از سوى ديگر تلاشها و كوششهاى او به هدفهايى كه مىخواست به آنها برسد دست نيافت، و اين همه نتيجه گزينش راه نادرستى بود كه مردمان براى خود ترسيم كردند، و بدين گونه است كه هر تمدّنى كه قايم بر اساس متين و استوارى نبوده باشد، همچون ساختمانى است كه بر كنار گذرگاه سيل بنا شده باشد، و هر چه بلندى آن بيشتر شود، به فرو ريختن نزديكتر خواهد شد، و در يك لحظه همه چيز متلاشى مىشود و نتيجه تلاش ميليونها افراد بشر بر باد مىرود؟! [١٠- ١١] و آنچه در امر خطر بيشتر دارد، اين است كه خسارت و عذاب تنها مخصوص به دنيا نيست، و آنچه به عنوان عذاب آخرت به آدمى رسد سختتر و رسوا كنندهتر است! «أَعَدَّ اللَّهُ لَهُمْ عَذاباً شَدِيداً- خدا براى ايشان عذابى سخت آماده كرده است.» شايد آماده كردن عذاب بدان سبب بوده باشد كه همچون نتيجهاى از كارهايى است كه گناهكاران در دنيا كرده بودهاند، و خدا براى هر گناهى عذابى در مقابل آن آماده مىسازد كه از لحاظ كمّى و كيفى متناسب با آن است، و همين امر حذر كردن ما را از گناهان بيشتر مىكند، بدان سبب كه به محض صورت گرفتن گناه عذاب شديدى براى آن آماده مىشود، ولى ما امروز نمىتوانيم آن را مشاهده كنيم.
به همان گونه كه امتها و اقوام با گردنكشى در برابر امر خدا و رسولانش، و پيروى كردن از برنامههاى بشرى، تا حد هلاك و برافتادن از صحنه جهان سقوط مىكنند، با تسليم شدن به امر خدا و فرستادگانش، با تقوا و به كار بردن شريعتها و