تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٢٣ - شرح آيات

كردم، [٦٩] و قمى گفته است: يعنى در آن منزلش دهيد، [٧٠] و به نظر من ريشه اصطلاء از صله و وصول است و «صلّوه» يعنى كارى كنيد كه آتش به او برسد به بهترين صورتى كه ممكن است اين رسيدن از لحاظ كيفيت و زمان صورت پذير شود، و از آن جهت صله رحم گفته‌اند كه مقصود از آن ارتباط خويشاوندى پيوسته‌اى است كه هيچ انقطاع و بريدگى در آن پيدا نشود.

«ثُمَّ فِي سِلْسِلَةٍ ذَرْعُها سَبْعُونَ ذِراعاً فَاسْلُكُوهُ‌- سپس در زنجيرى كه درازى آن هفتاد ذراع است قرار دهيد و او را بكشيد.» اين طول براى آن كفايت مى‌كند كه زنجير براى پوشاندن همه اجزاء بدن به كار برده شود، و بعضى از مفسران لفظ «سبعون» را مبالغه و از گونه اين گفته خدا دانسته‌اند إِنْ تَسْتَغْفِرْ لَهُمْ سَبْعِينَ مَرَّةً فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ‌. [٧١] بعضى ديگر آن را هفتاد ذراع ولى از گونه ذراعهاى دراز فرشتگان دانسته‌اند كه از اندازه آن خبرى نداريم، و گفته‌اند كه يك حلقه از آن زنجير قطرى به اندازه فاصله ميان رحبه در كوفه و مكه دارد، و ما/ ٣٠٦ به خوض درباره اين امر نمى‌پردازيم بلكه حديثى درباره زنجير را از امام صادق (ع) نقل مى‌كنيم كه گفته است: «اگر حلقه واحدى از زنجيرى كه طول آن هفتاد ذراع است بر دنيا نهاده شود، دنيا از گرمى آن گداخته خواهد شد»، [٧٢] و محتمل است كه آن زنجير بزرگى باشد كه در همه جهنم كشيده شده است و بازوهايى دارد كه طول هر يك از آنها هفتاد ذراع است و هر گناهكارى به يكى از آنها بسته مى‌شود (و خدا دانا است). و اما اين كه چگونه در آن كشيده مى‌شوند، امرى است كه درباره آن دو احتمال وجود دارد

اول: اين كه در بدنهاشان داخل مى‌شود و مثلا از دهان درآيد و از مخرج بيرون رود، و بدين گونه بدنهاشان از هر طرف شكافته مى‌شود، و اصل سلك داخل‌