پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٥٨ - نكته رگ، رگ است اين آب شيرين، آب شور
اى رسول خدا، در چنين شرايطى اين گونه افراد را كه داراى چنين صفاتى دارند، در چه مرتبهاى قرار دهم؟ آيا كار آنها به منزله ارتداد و بازگشت از دين است و يا به منزله فتنه و انحراف از احكام خدا؟ فرمود: آن را به منزله فتنه بدان (و با آنها همچون مسلمانان خطا كار رفتار كن)» (قلت: يا رسول اللّه، فبأىّ المنازل أنزلهم عند ذلك؟
أبمنزلة ردّة [١]، أم بمنزلة فتنة؟ فقال: «بمنزلة فتنة»).
با توجه به اين كه اين افراد ظاهرا دو اصل اساسى دين (توحيد و نبوّت) را قبول داشتند و انحراف شديد آنها در برنامههاى عملى بود؛ حتى ضروريات دين را به ظاهر انكار نمىكردند و مخالفتهاى خود را در پوشش عناوين حلال به اصطلاح انجام مىدادند؛ لذا حكم ارتداد بر آنها جارى نمىشد و على عليه السّلام هم هرگز با آنان همچون مرتد عمل نكرد.
نكته رگ، رگ است اين آب شيرين، آب شور
آن چه پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله در مورد فتنه و آزمون بزرگ در اين حديث بيان فرموده نه تنها در عصر حكومت على عليه السّلام كه در عصر ما نيز با تمام ويژگىها خود نمايى مىكند. بسيارى از افراد، هنگامى كه پاى مال و ثروت نامشروع به ميان مىآيد، گامهاىشان مىلغزد؛ خود را در صف مؤمنان مىپندارند؛ گويى بر خدا منّت مىنهند كه مسلمانند و اميد به رحمت او دارند! و از همه بدتر ارتكاب گناهان بزرگ در پوششهاى عناوين مباح و فريبنده يا به تعبير ديگر تقلّب نسبت به قانون يعنى از پوششهاى ظاهرا قانونى براى فرار از واقعيت قانون استفاده مىكنند.
[١] «ردّة» (بر وزن مكّه) به معناى يك بار بازگشت از چيزى است و «ردّة» (بر وزن فتنه) به معناى ارتداد و بازگشت از دين است. در خطبه مذكور معناى دوّم مورد نظر است.