پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٣٣٢ - خطبه در يك نگاه

خطبه در يك نگاه‌

همان گونه كه از شأن ورود خطبه دانستيم مقصود اصلى از آن نصيحت عثمان و هشدار دادن مؤدبانه و دلسوزانه براى جلوگيرى از خلاف‌كارى‌هاى دستگاه او بوده است و از سه بخش تشكيل يافته است:

بخش اوّل، خطاب به شخص عثمان است؛ خطاب يك ناصح مشفق به شخصى كه او را بر لب پرتگاه مى‌بيند. در اين بخش امام عليه السّلام روى آگاهى‌هاى عثمان به احكام اسلام و سوابق او در خدمت پيامبر صلّى اللّه عليه و آله تكيه كرده تا او را از انحراف و اشتباه باز دارد.

در بخش دوّم، امام عليه السّلام يك بحث جامع و كلّى درباره پيشوايان عادل و ظالم و ويژگى‌هاى هر يك بيان فرموده كه مى‌تواند سرمشقى براى هر زمان و هر مكان باشد و سپس به عثمان هشدار مى‌دهد كه بازيچه دست اطرافيان خود و امثال مروان نشود.

در بخش سوّم، پاسخى از عثمان نقل شده كه امام عليه السّلام بعد از شنيدن آن پاسخ راهكار خروج و نجات از وضع موجود را به او ارائه مى‌فرمايد؛ ولى افسوس كه اين نصايح در وى مؤثر واقع نشد و حوادث تلخ و دردناك و خشونت بارى به دنبال آن رخ داد.