پيام امام امير المومنين(ع) - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٨٢ - شرح و تفسير حضور در دادگاه الهى

انسان است؛ آن گونه كه قرآن كريم مى‌فرمايد: « «وَ إِنَّ عَلَيْكُمْ لَحافِظِينَ كِراماً كاتِبِينَ يَعْلَمُونَ ما تَفْعَلُونَ»؛ و بى‌شك، نگاهبانانى بر شما گمارده شده و الا مقام و نويسنده (اعمال نيك و بد شما) كه مى‌دانند شما چه مى‌كنيد». [١] در اين جا سؤال معروفى مطرح است و آن اين است كه با وجود علم خداوند به همه حقايق جهان هستى و اين كه به ما از خود ما نزديك‌تر است چه نيازى به اين مراقبان و گواهان است؟

پاسخ اين پرسش با توجه به يك نكته روشن مى‌شود. انسان موجودى است مادى و با جهان ماوراى ماده آشنايى زيادى ندارد و نزديك بودن خداوند را به خود احساس نمى‌كند؛ اما هنگامى كه گفته شود اعضاى پيكر و پوست تن شما در قيامت گواه تن شماست اين مطلب را به خوبى درك مى‌كند؛ همچنين اگر گفته شود: دو فرشته الهى هميشه با شماست و اعمال و كردار شما را ثبت و ضبط مى‌كند، اين گونه امور او را به موضوع مراقبت توجّه بيشترى مى‌دهد و عامل بازدارنده مؤثرى در برابر گناهان اوست.

خداوند متعال مى‌خواهد به هر وسيله بندگانش را از گناهان باز دارد و گواه قرار دادن اعضاى پيكر و فرشتگان يكى از اين وسائل است.

جالب اين كه اين گواهان همه چيز حتى تعداد نفس كشيدن‌هاى ما را ثبت مى‌كنند و براى نوشتن نامه اعمال ما نيازى به روشنايى چراغ ندارند؛ حتى در ظلمت مطلق نيز مى‌نويسند و ثبت مى‌كنند؛ اما نوشتن آن‌ها چگونه است؟ به يقين مانند نوشتن ما نيست؛ هر چند جزئيات آن را نمى‌دانيم.

در ادامه بحث حافظان و مراقبان اعمال از مرگ و قبر سخن به ميان مى‌آيد؛ مرگ و قبرى كه توجّه به آن، خفتگان را بيدار و هوسبازان را هشيار مى‌كند؛ مى‌فرمايد: «فردا به امروز نزديك است، امروز آن چه را در آن است با خود مى‌برد و فردا پشت سر آن فرا مى‌رسد (و به اين ترتيب، عمر به سرعت سپرى مى‌شود)» (و إنّ غدا من اليوم قريب.

[١] انفطار، آيات ١٠- ١٢.