ناخواسته و عوامل پيش بينى نشده و نيز به مفهوم چشم‌پوشى از لذتهاى زودگذر، خوددارى از اعمال خلاف و غيراصولى و ضدارزشى از جمله ارزشهاى والاى اسلامى است كه در قرآن به صاحبان اين صفت ارزشمند امتيازات ويژه‌اى داده شده است. [١]

بى‌شك حضور در جبهه‌هاى جهاد از بارزترين مصاديق صبر و از مظاهر درخشان مقاومت و تحمل و شكيبايى است و رزمندگان مجاهد در صحنه‌هاى جهاد با تحمل شدايد و بردبارى در برابر سختيها و مقاومت در مقابل سلاحها تا پاى جان مى‌ايستند و زيباترين جلوه‌هاى صبر را به نمايش مى‌گذارند و در صبر آبديده مى‌شوند و هنگامى كه با چنين اراده‌اى مقاوم و آزموده پا به عرصه جامعه مى‌نهند با گامهاى استوار و آهنين خود درسى بزرگ براى ديگران مى‌آموزند و با خود فرهنگ صبر و شكيبايى را به ارمغان مى‌آورند، پيشتاز نيروهاى فعال در جامعه مى‌شوند، آهنگ حركت اجتماعى را شتاب مى‌بخشند و فرهنگ صبر را به جامعه خود تزريق مى‌كنند.

نمونه‌هاى اين روند قدرت آفرين و تحسين برانگيز را مى‌توان در رابطه علت و معلولى غزوات پيامبر (ص) با روحيه مقاومت امت در صدر اسلام و نيز در نقش جبهه‌هاى دفاع مقدس در ايجاد روح مقاومت شكوهمند ملت ايران در برابر خصومتهاى استكبار و فشارهاى داخلى و خارجى مورد مطالعه قرار داد.

نقش ارزشهاى برخاسته از جهاد

ارزشهاى والايى كه از طريق فرهنگ جهاد به جامعه اسلامى تزريق مى‌شود و در اين مبحث به برخى از آنها اشاره شد در واقع همان اصولى هستند كه هر جامعه‌اى در صورت دارا بودن ويژگيهاى ناشى از اين اصول تحولات بنيادين و رشد و توسعه در آن جامعه اجتناب ناپذير و روز افزون خواهد بود و در صورت فقدان اين ارزشها با ركود و عقب‌ماندگى و يا توقف رشد و توسعه روبرو خواهد شد.

اين حقيقت را مى‌توان در شرايط موجود در كشورهاى توسعه يافته‌اى مانند ژاپن مورد

[١] . مانند: خدا همراه صابران است (إِنَّ اللَّهَ مَعَ الصَّابِرِينَ) بقره، آيه ١٥٣. بشارت باد بر صابران (وَبَشِّرِ الصَّابِرِينَ) بقره، آيه ١٥٥. خداوند صابران را دوست مى‌دارد (وَاللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ) آل عمران، آيه ١٤٦. صابران بدون حساب به پاداش مى‌رسند (إِنَّمَا يُوَفَّى الصَّابِرُونَ أَجْرَهُمْ بِغَيْرِ حِسَابٍ) زمر، آيه ١٠.