بررسى مسأله جهاد در فقه و حقوق سياسى اسلام سابقه‌اى ديرينه و طولانى دارد و اين بحث گاه در شكل فقهى و بار ديگر به صورت تاريخى و احياناً در قالب سيره سياسى و نظامى پيامبر اسلام (ص) مطرح بوده است.

تحقيق در زمينه اين كه اين مبحث از چه زمانى به شكلهاى مختلف فقهى و تاريخى و سيره‌نويسى آغاز گرديده است را بايد به تاريخ اين علوم اسلامى واگذاشت. آنچه در اين جا مهم به نظر مى‌رسد تحول بحث جهاد در رشته‌هاى نامبرده است كه در اين مورد شايد نخستين نكته جالب اين باشد كه معمولاً فقهاى شيعه از همان آغاز، مسأله جهاد را در شكل فقهى و تئوريكى آن مطرح كرده‌اند، در حالى كه علماى اهل سنت اين مسأله را بيشتر در قالب تحليل سياسى و سيره نبوى عنوان نموده‌اند.

به همين دليل عنوان كتاب الجهاد در كتب فقه و حديث شيعه و عنوان كتاب السير در كتب فقه و حديث اهل تسنن بيشتر به چشم مى‌خورد.