موضع معاويه را عليرغم فريبكارى‌هاى او براى همگان مشخص كند و با اين اتمام حجت عذر خود را در عكس‌العملى كه در برابر پاسخ معاويه بايد نشان بدهد بر مردم و نسلهاى آينده تفهيم نمايد.

امام (ع)، جرير بجلى را كه در زمان حكومت عثمان فرماندار اطراف همدان بود و اينكه براى ابراز وفادارى به امام به كوفه آمده بود، با پيشنهاد خود جرير براى رسانيدن پيام به معاويه انتخاب و به شمام فرستاد و تأكيد فرمود كه اين نكته را به معاويه تفهيم كند كه او در شرايطى نيست كه مردم او را به عنوان خليفه و يا امام او را به عنوان استاندار شام بپذيرند.

انتخاب جرير، با وجود مخالفت شخصيتهايى چون مالك اشتر، بدان جهت بود كه معاويه پيام امام را از دست كسى دريافت مى‌كرد كه موقعيتى مشابه خود او داشت. جرير مى‌توانست موضع خود و اعلام وفاداريش به امام و علل آنرا به معاويه تفهيم كند. به‌علاوه با حالت انعطافى كه داشت، مى‌توانست مذاكرات را بيشتر ادامه دهد و بهتر اداره كند.

جرير در درگيريهاى بعدى كه به وجود آمد موضع بى‌طرفى اتخاذ كرد و به نفع هيچ‌كدام از طرفين جنگ فعاليتى انجام نداد و نشان داد كه عنصرى از جنگ گريزان است. مى‌بينيم كه امام حتى در انتخاب پيام رسان نيز از كوشش لازم در جهت از بين بردن زمينه جنگ فروگذارى نكرد.

«ما بعد، فقد بعث مقدمتى، و مرتهم بلزوم هذا الملطاط، حتى ياتيهم أمرى، و قد رايت ان أقطع هذه النطفة الى شرذمة منكم، موطنين اكناف دجلة، فانهضهم معكم الى عدوكم، و أجعلهم من أمداد القوة لكم».

[١]

«اما بعد، پس برانگيختم و گسيل داشتم ستون مقدم و پيشگام سپاهم را و آنها را دستور دادم كه از سواحل فرات دور نشوند تا فرمان من به آنها برسد. چنين به نظرم رسيد كه از اين آب بگذرم به سوى گروهى از شما كه در اطراف دجله سكونت اختيار كرده‌اند تا آنها را بسيج كنم و به همراه شما حركت دهم به سوى دشمنان و آنها را نيروى پشت جبهه براى كمك به شما قرار دهم».

مناسبت تاريخى:

اين سخنان امام به مناسبت بسيج نيروهايى كه در نخيله بيرون كوفه گرد هم آمده بودند، تا به فرمان امام عازم جبهه صفين شوند، خطاب به نيروهاى اعزامى بيان شده

[١] . نهج البلاغه، خ ٤٨.