قطر، امارات متحده، بحرين، عمان، كويت و اردن را شامل مى‌گردد و از نظر جغرافيدانان مسلمان [١] داراى بخشهايى بنامهاى: تهامه، حجاز، نجد، يمن، عروض، جضر موت و مهره مى‌باشد.

هم اكنون «حرم» و «حرمين» در كشور عربستان سعودى قرار دارد با وسعتى بالغ بر [٢] /٢٤٠/٠٠٠ كيلومتر مربع و هشتاد درصد شبه جزيره را تشكيل مى‌دهد و جمعيت آن نزديك به ١٧ ميليون و آب و هواى آن معمولاً گرم و سوزان است. در اين كشور متجاوز از ١٥ ميليون نخل خرما وجود دارد كه از قديم مواد غذايى عربستان به شمار مى‌رفته است.

عربستان سعودى از معادن سرشار نفت و گاز برخوردار است كه دومين صادر كننده نفت در جهان به حساب مى‌آيد.

ويژگيهاى طبيعى مكه

مكه بخشى از منطقه تهامه است و ارتفاع تقريبى آن از سطح دريا ٣٣٠ متر است و در فاصله شصت كيلومترى جده و ٤٢٥ كيلومترى مدينه قرار دارد.

شهر مكه به نامهاى ديگرى چون المعاذ، ام القرى، البلد، البلد الامين، البلدالحرام، قرية النمل، حرم، و قادسيه نيز ناميده شده است.

مكه شهر مورد علاقه پيامبر اسلام (ص) بوده و در اين باره فرموده است:

«به خدا سوگند كه تو اى مكه پربركت‌ترين و محبوب‌ترين سرزمين خدا نزد من هستى كه اگر مرا از تو جدا نمى‌كردند هرگز از تو هجرت نمى‌نمودم».٢

مكه به دليل موقعيت جغرافيايى خاص در جزيرة العرب و نيز بنا به قداست كعبه همواره در تاريخ، مركز آمال و محو قدرت در منطقه و يك قطب سياسى و اقتصادى به شمار مى‌آمده است.

قريش كه از نظر نفوذ سياسى و اقتصادى بر ديگر قبايل عرب تفوق داشته، پيوسته اداره شئونات ويژه مكه را در ميان قبائل عرب عهده‌دار بوده است.

مكه به دليل موقعيت خاص كعبه مركزيت دينى شبه جزيره را نيز دارا بوده و بتهاى بزرگ مشترك و بتهاى كوچك اختصاصى هر قبيله در آن قرار داشت.

[١] . معجم البلدان، ج ٢ ص ٦٣.

[٢] . شعارء الغرام باخبار البلد الحرام، ج ١ ص ١١٩.