گرچه «اعلاى كلمة الله» را مى‌توان به انتشار و پيشرفت اسلام نيز تفسير نمود كه خود يكى از آثار شكوهمند جهاد مى‌باشد ولى انتشار و توسعه توحيد در حقيقت اثر اعلاى توحيد و سيادت آيين توحيد است و با جهاد ابتدا حاكميت و سيادت آيين الهى استقرار مى‌يابد و در نتيجه آن، دلها به سوى اين آيين جذب مى‌گردد.

بر همين روال مى‌توان در مورد حديث نبوى مشهور:

«ان الجنة تحت ظلال السيوف» [١]

نيز چنين تفسير كرد كه خوشبختيها و موفقيتهايى كه انسان را به بهشت برين مى‌رساند در سايه جهاد امكان‌پذير مى‌باشد.

صريح‌تر از اين احاديث، گفتارى است كه امام صادق (ع) از پيامبر اكرم (ص) نقل مى‌كند كه فرمود:

«فمن ترك الجهاد البسه الله ذلاً و فقراً فى معيشته و محقاً فى دينه». [٢]

«كسى كه جهاد را ترك كند گرفتار مذلت و تنگدستى در زندگى و از كف دادن دين مى‌گردد».

بنابراين حديث، هر فردى كه از انجام فريضه جهاد سرباز مى‌زند به نوبه خود در خفت جامعه و فقر عمومى و سلب امنيت دينى نقش قابل توجهى ايفا مى‌كند كه در حج مى‌تواند براى حاكميت، سيادت و امنيت جامعه اسلامى خطرى جدى و خسارتى جبران‌ناپذير بدنبال داشته باشد. [٣]

امام صادق (ع) حديث نبوى:

«الخير كله فى السيف»

را چنين تفسير مى‌كند: خداوند پيامبرش را با اسلام به سوى مردم برانگيخت و مردم پس از ده سال دعوت از پذيرفتن آيين وى سر برتافتند، تا اينكه خداوند وى را به جهاد امر نمود. اين است معنى اينكه خير در سايه سلاح به‌دست آوردنى است و ممكن است دوباره، اوضاع معكوس گردد و امت با ترك جهاد به دوران خفت و اسارت حاكميت قريش در مكه باز گردد. [٤]

[١] . همان، ص ٦٥، در حديثى ديگر چنين آمده است: «السيوف مقاليد الجنة»، «سلاح كليد بهشت است». وسائل الشيعه، ج ١١ ص ٥، چ اسلاميه.

[٢] . همان.

[٣] . در خطبه جهاديه امام در نهج البلاغه نيز چنين آمده است:

«فمن تركه رغبة عنه البسه الله ثوب الذل و شملة البلاء و ديث بالصغار و القماءة و ضرب على قلبه بالاسداد و اديل الحق منه بتضييع الجهاد و سيم الخسف و منع النصف»

نهج البلاغه، خ ٢٧.

[٤] . عن الصادق (ع) قال: «ان الله عزوجل بعث رسوله بالاسلام الى الناس عشر سنين فابوا ان يقبلوا حتى امره بالقتال فالخير فى السيف و تحت السيف و الامر يعود كما بدأ» وسائل‌الشيعه، ج ١١ ص ٩، چ اسلاميه.