عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٧٥ - نشانههاى منافق
حسنات خالى است.
٥- آدمى تيز چشم است، به اين معنا كه در تمام امورى كه تجسس، مشروعيت ندارد، در مقام تجسس و پى بردن به اسرار مردم است.
٦- نادان و سفيه است و در امور تأملى از خود نشان نمىدهد و ادب را در هيچ برنامهاى رعايت نمىكند.
٧- در موقع حيا كم حياست. فرق بين قلت حيا و وقاحت به شدت و ضعف است، مرتبه سلب حيا و شدت آن را وقاحت مىگويند و مرتبه ضعيف او را كه فى الحقيقه مقدمه وقاحت است قلت حيا مىنامند.
٨- گناه و معصيت را با آن همه اهتمامى كه در تركش شده، سبك شمرده و انجام آن برايش آسان است.
٩- ارباب دين و كرامت و مردم مؤمن و مسلمان را چنانچه شايسته است ادب نمىكند و آنان را با آن همه ارزش سبك مىشمارد.
١٠- مصايب در دين را كه تحملش داراى برترين ارزش است، سهل و سبك شمرده و سعى مىكند در معرض آنها قرار نگيرد.
١١- متكبر است و خود را در همه امور بزرگ مىشمارد.
١٢- علاقه دارد مردم او را مدح كنند و همه جا از او ستايش نمايند.
١٣- داراى مرض خطرناك حسد است، آرزو مىكند كه نعمتهاى خدا از بندگانش سلب شود.
١٤- دنيا را بر آخرت و بدى را بر خوبى ترجيح مىدهد.
١٥- بر سخنچينى و نمامى حريص است و مصدر فتنه و فساد در بين مردم مىباشد.
١٦- به كارهاى بيهوده و لهو و لعب رغبت دارد.