عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ١٣ - امنيت در برابر غرور

ضياء الدين ابو نجيب در اين زمينه مى‌گويد:

جهد كند كه نفس را مراعات كند و معرفت اخلاق نفس بداند كه نفس فرماينده باشد به بدى و غافل نشود از نفس و اگر چه به انتهاى معرفت رسيده باشد كه مصطفى عليه الصلاة پناه گرفت به خداى از شر نفس.

و اميرالمؤمنين على مى‌گويد:

نيستم من و نفس من، مگر شبانى كه گوسفند را مى‌چراند، هرگاه كه از جايى گوسفندان را به هم مى‌آورد، از ديگر جانب پراكنده مى‌شود.

وراق رحمه الله گفت:

نفس رياكننده است بر جمله احوال ونفاق كند در بيشترين احوال و شرك آورنده است در بعضى احوال.

واسطى رحمه الله گفت:

نفس بتى است و بدان نظر كردن شرك است و نظر نكردن در آن عبادت است.

و گفته‌اند:

مثل نفس در پيدا كردن نيكى و پوشيده داشتن بدى هم چون اخگر[١] است كه رنگ اخگر نيكو باشد ولكن سوزاننده.

و اگر نفس را برنجانند زود توبه كند و اگر او را فرو گذارند از پى مرادها برود و از خداى اعراض كند، خداى تعالى مى‌گويد:

[و إذا أنعمنا على الإنسان أعرض و نأى بجانبه و إذا مسه الشر فذو دعاء عريض‌][٢].

[١] -اخگر: پاره آتش، جرقه.

[٢] -فصلت( ٤١): ٥١.