عرفان اسلامى تفسير مصباح الشريعه و مفتاح الحقيقه - انصاريان، حسين - الصفحة ٢٧ - اميد شيطانى

[و أن ليس للإنسان إلا ما سعى‌][١].

و اين كه براى انسان جز آنچه تلاش كرده [هيچ نصيب و بهره‌اى‌] نيست.

بايد بدانيم كه نقطه اميد صحيح مربوط به بعد از عمل، يا در رابطه با وقت توبه و ترك تمام گناهان است، آرى، كسى كه واجبات حق را ادا كرده و از گناه خوددارى نموده، يا كسى كه با جرقه الهى بيدار شده و به تمام معنا توبه كرده و از هر گناهى كه به آن آلوده بوده دست برداشته، چنين كسى بايد اميد به رحمت حق داشته باشد، آيات و روايات هم، اميد اين دو گروه را صحيح مى‌داند.

در طول تاريخ قومى بودند كه بر تمام عبادت‌ها مواظبت داشتند و امرى از اوامر حضرت دوست را از دست نمى‌گذاشتند، دل‌هاشان از خوف مقام حضرت حق مالامال بود، طول روز و شب را در طاعت حق بودند، در تقوا و ترس از عذاب پافشارى داشتند، از بند شهوت‌هاى غلط آزاد مى‌زيستند، در خلوت شب غرق در گريه بودند و پس از اين همه جهد و كوشش و پاكى و خلوص اميد به رحمت حق داشتند، سزاوار است كه ما از اين بزرگواران كه در رأس آن‌ها انبيا و امامان و اولياى حق بودند پيروى كنيم، نه مانند گروهى كه خود را از عذاب در امان دانسته و خوش و خرم روزگار مى‌گذرانند، اطمينان عجيبى به نجات خود دارند و بر خويش با آن همه آلودگى نمى‌ترسند، از همه طرف آلوده به گناهند و همانند ماهى دريا در دنيا غرقند و به تمام معنى از حضرت حق اعراض دارند، آن گاه مى‌گويند: به رحمت و كرم حق اميدواريم، اينان تصور مى‌كنند آنچه درباره كرم و رحمت حق مى‌دانند، انبيا نمى‌دانند تا به مردم خبر دهند!!

آه آه! اينان كجا و صالحان از عباد خدا كجا، آنان كه تمام عمر را به پاكى‌

[١] -نجم( ٥٣): ٣٩.