تحف العقول ت جعفری - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٣٥٧ - سخنانى كوتاه از امام صادق
ديگران را ملامت نكند، كه روزى او را نه حرص آزمند بسويش جلب كند، و نه بىميلى بدخواه آن را باز گرداند، و اگر هر يك از شما از روزيش همچون مرگ بگريزيد او را پيش از مرگ دريابد، همچنان كه مرگ او را درك خواهد كرد.
١٦٩- شيعه ما كسى است كه نه صدايش از گوشش بگذرد (يعنى: آهسته صحبت مىكند و همين نشان از نرمخوئى او دارد) و دشمنيش از بدنش (يعنى: تنها تن خود را به رنج اندازد نه ديگران را)، نه آشكارا ما را تعريف كند (تا كينه مخالفين را برانگيزد) و نه با دشمن ما دوستى نمايد، و نه با دوست ما ستيزه، و نه با عيبجويان ما همنشينى. مهزم[١] به آن حضرت ٧ گفت: پس با اين شيعهنماها چه كنم؟
فرمود: آزمايش (جدا نمودن خوب از بد)، و امتحان و نزول بلا در ميان اينها (شيعهنماها) است. آرى ايشانند كه دچار قحطيهاى نابودكننده و طاعونهاى كشنده و اختلافاتى شوند كه متفرّقشان سازد، شيعه ما كسى است كه نه همچون سگ زوزه كشد، و نه چون كلاغ طمع ورزد، نه [از دشمن ما] چيزى خواهد، هر چند از گرسنگى بميرد. گفتم: اينان را كجا جويم؟! فرمود: در اطراف زمين، ايشان از زندگى آسوده و راحتى برخوردارند، و خانه بدوشند (يعنى: در يك جا سكونت ندارند) نه در حضور شناخته شوند و نه در غياب جويا گردند و نه در مريضى عيادت. و چون خواستگارى كنند جواب ردّشان دهند، شيعيان ما چون زشتى و ناپسندى بينند زبان به اعتراض گشايند، و چون فرد نادانى ايشان را [به سخنى ناروا] مخاطب سازد، سخنى مسالمت آميز [يا سلام] گويند، و چون فرد حاجتمندى از ايشان به آنان پناه برد بدو رحم كنند، شيعيان ما هنگام مرگ حزن و اندوهى ندارند. و اگر چه شهرهاشان از هم دور است ولى دلهاشان از هم جدا نيست.
١٧٠- هر كس كه خواهد خدا عمرش را دراز كند بايد كارش را درست انجام دهد، و هر كس مىخواهد بار گناهش را سبك سازد بايد پرده حيايش را درافكند.
و هر كس خواهد بلند آوازه گردد عقيدهاش را مخفى نمايد.
١٧١- سه خصلت از دشوارترين اعمال بنده بحساب آيد: ١- انصاف فرد
[١] ظاهرا او ابن أبي بردة الأسديّ، از اصحاب امام صادق و كاظم عليهما السّلام است.