فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ١١١ - هشتم - اتلاف و تسبيب موجب ضمان
ديگرى جلوگيرى كند؛ مگر صاحب آن ملك باعث ضرر شده باشد؛ و اگر راه آب به ملك همسايه بسته باشد و فرد سومى آن راه را باز كند و آب خسارتى به ملك همسايه وارد آورد، فرد سوم ضامن است نه آن آبيار اولى.
٧٤- اگر فرد حمّال چوب به دوشى خسته شود و آن را به ديوار كسى- بدون اذن صاحبش- تكيه دهد و موجب ويرانى ديوار گردد، ضامن خسارت وارده بر ديوار و هر چيز ديگرى است كه بر اثر ويرانى ديوار آسيب مىبيند حتى اگر در زمان تكيه دادن يا پس از آن، چوب خود به خود بيفتد و موجب خسارت شود، باز ضامن است.
٧٥- اگر كسى درب قفس مرغ يا پرنده ديگرى را باز كند و آن حيوان ضمن بيرون آمدن از قفس مال كسى را تلف نمايد، مثلًا چيز شكستنى را بشكند، بنابر احتياط باز كننده درب قفس ضامن است، و همچنين است اگر آن را در قفس تنگ جا داده باشد و به خاطر تنگى قفس حيوان بال و پر بزند و بر اثر آن، قفس بيفتد و بشكند.
٧٦- اگر حيوانى وارد ملك غير صاحبش بشود و با چريدن يا به گونه ديگر زيانى بر آن ملك وارد آورد، چنانچه صاحب حيوان آنجا بوده، ضامن است، خواه بر حيوان سوار باشد و يا پياده آن را از جلو بكشد يا از دنبال براند و يا كنار او راه برود؛ اما اگر صاحبش آنجا نبوده، چنانچه حيوان شب از طويله گريخته و به ملك ديگرى وارد شده و خسارتى به آن زده باشد، صاحبش ضامن مىباشد؛ ولى اگر حيوان در روز گريخته و وارد ملك كسى شده و خسارتى بر آن ملك زده باشد، صاحبش ضامن نيست؛ و اگر گوسفند يا حيوانى ديگر به جهت چرا و نگهدارى به چوپان سپرده شود يا اجاره و عاريه در دست كسى باشد و آن حيوان زراعت يا چيز ديگر مردم را تلف نمايد، فرد چوپان يا مستأجر و عاريه گيرنده ضامن خسارت وارده مىباشند.
٧٧- اگر تلف مال دو سبب داشته و هر كدام از شخصى بروز كرده باشد، چنانچه تأثير يكى بيشتر نباشد، هر دو فرد مشتركاً ضامن هستند؛ و الا بنابر احوط تنها كسى كه سببش مقدّم در تأثير است ضامن است، بنابر اين اگر شخصى سر راه مردم چاهى بكند و شخص ديگرى سنگى در لبه چاه بگذارد و انسان يا حيوانى پايش به آن سنگ برخورد