فقرات فقهيه - شريفي اشکوري، الياس - الصفحة ٨٦ - حكم غصب

حكم غصب‌

٧- غصب داراى دو حكم تكليفى و وضعى است كه تكليفى آن داراى دو حكم مى‌باشد: ١- حرمت غصب، ٢- وجوب ردّ مال مغصوب به صاحبش.

اما حكم وضعى به معنى مشغول الذمّه بودن غاصب است پس از غصب، به عوض مثلى يا قيمى مال مغصوبه و ضمان و عهده‌دار بودن تفاوت قيمت صحيح و معيوبِ مال غصبى در فرض معيوب شدنش، بنابر اين در صورت تلف مال بايد غاصب تمام بهاى مغصوب را به صاحبش بدهد و در صورت معيوب شدن، تفاوت قيمت معيوب و سالمش رابه صاحبش بپردازد و به اين قسم ضمان، ضمان يد مى‌گويند.

٨- دو حكم تكليفى غصب در تمامى اقسام غصب جارى است و در نتيجه غاصب همانطور كه گنهكار مى‌باشد، مكلف است مال غصبى را به صاحبش برگرداند.

اما حكم وضعى غصب يعنى ضمان، مختص است به موردى كه مغصوب مال باشد، چه عين آن غصب شده باشد يا منفعتش، در اينجا است كه ضمان يد راه دارد؛ اما در غصب حقوق ضمان يد وجود ندارد.