مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٧٨٥ - ایمان و اعتماد به استجابت
میخواهد به صورت یک احتیاج و استدعا و حاجت درآید، همان طوری که اگر در یک نقطه بدن یک احتیاجی پیدا شود تمام اعضا و جوارح شروع میکنند به فعالیت و حتی ممکن است عضوی به مقدار زیادی از کار خود بکاهد برای رفع احتیاجی که در فلان نقطه بدن پیدا شده است. اگر مثلًا تشنگی بر انسان غلبه کند اثر تشنگی در وجناتش پیدا میشود، حلق و کبد و معده و لب و زبان و کام همه «آب» میگویند. اگر هم در آن حال بخوابد آب را به خواب میبیند، چون واقعاً بدن محتاج به آب است. احتیاج روحی و معنوی انسان- که جزئی از عالم خلقت است- نسبت به کل جهان همینطور است. روح انسان جزئی است از عالم وجود؛ اگر واقعاً خواهش و احتیاجی در وجودش پیدا شود، دستگاه عظیم خلقت آن را مهمل نمیگذارد.
فرق است بین خواندن دعا و دعای واقعی. تا دل انسان با زبان هماهنگی نداشته باشد دعای واقعی نیست. باید در دل انسان جداً و واقعاً خواست و طلب پیدا شود، حقیقتاً در وجود انسان احتیاج پدید آید که:
هرچه رویید از پی محتاج رُست | تا بیابد طالبی چیزی که جُست | |
هر که جویا شد بیابد عاقبت | مایهاش درد است و اصل مرحمت | |
هر کجا دردی دوا آنجا رود | هر کجا فقری نوا آنجا رود | |
هر کجا مشکل جواب آنجا رود | هر کجا پستی است آب آنجا رود | |
آب کم جو تشنگیآور به دست | تا بجوشد آبت از بالا و پست | |