مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٢١ - نظر اسلام

بیفزاید. دنیا هم برای انسان چنین چیزی است. کلام امیرالمؤمنین است: الدُّنْیا مَتْجَرُ اوْلِیاءِ اللَّه [١].

شخصی در حضور امیرالمؤمنین شروع کرد به مذمت کردن دنیا. شنیده بود که علی علیه السلام دنیا را مذمت میکند ولی نمیفهمید که او از چه جنبهای دنیا را مذمت میکند. او خیال میکرد که وقتی علی علیه السلام دنیا را مذمت میکند، مثلًا طبیعت را مذمت میکند. نمیدانست که او دنیاپرستی را مذمت میکند؛ او تو را از نظر پرستش دنیا که ضد حق پرستی و حقیقت پرستی است و مساوی با نفی همه ارزشهای انسانی است، مذمت میکند. وقتی آن مرد دنیا را مذمت کرد، علی علیه السلام که ضد دنیاپرستی است و آن را مذمت میکند- برآشفت و فرمود:

ایهَا الذّامُّ لِلدُّنْیا الْمُغْتَرُّ بِغُرورِهَا الْمَخْدوعُ بِاباطیلِها، اتَغْتَرُّ بِالدُّنْیا ثُمَّ تَذُمُّها؟ انْتَ الْمُتَجَرِّمُ عَلَیها امْ هِی الْمُتَجَرِّمَةُ عَلَیک [٢]؟.

ای آقای مذمتگر دنیا! ای کسی که فریب دنیا را خوردهای! دنیا تو را فریب نداد، تو فریب خوردی. خیلی تعبیر عجیبی است. دنیا کسی را فریب نمیدهد، انسان خودش فریب میخورد.

من در این باره مَثَلی میگویم: یک وقت پیرزنی با آرایشهای مصنوعی، انسان را گول میزند: دندان در دهانش ندارد، دندان مصنوعی میگذارد؛ مو به سرش ندارد، موی مصنوعی میگذارد. به قول آن شاعر عرب: