راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء)
(١)
تتمه كتاب نكوهش دنيا
٩ ص
(٢)
پندهايى در نكوهش دنيا
٩ ص
(٣)
شرح توصيف دنيا با مثلها
١٧ ص
(٤)
شرح ماهيّت دنيا بر حسب ذات آن
٤٢ ص
(٥)
كتاب و نكوهش مال
٥٩ ص
(٦)
شرح نكوهش مال و زشتى محبت به آن
٦١ ص
(٧)
شرح آفتهاى مال و فوايد آن
٦٩ ص
(٨)
فوايد مال به دنيوى و دينى تقسيم مىشود
٦٩ ص
(٩)
سخنان بزرگان
٧٧ ص
(١٠)
در فضيلت بخشندگى
٨٦ ص
(١١)
داستانهاى بخشندگان
٩٥ ص
(١٢)
شرح نكوهش بخل
١٠٢ ص
(١٣)
سخنان بزرگان
١٠٩ ص
(١٤)
داستانهاى بخيلان
١١١ ص
(١٥)
شرح ايثار و فضيلت آن
١١٤ ص
(١٦)
حدّ بخشندگى و بخل و حقيقت آنها
١١٨ ص
(١٧)
شرح درمان بخل
١٢٤ ص
(١٨)
مجموع وظايف بنده نسبت به مال خود
١٢٩ ص
(١٩)
در نكوهش ثروت و ستايش فقر
١٣٢ ص
(٢٠)
كتاب نكوهش ريا كارى و جاه طلبى
١٥٣ ص
(٢١)
در نكوهش شهرت و منتشر شدن آوازه
١٥٦ ص
(٢٢)
در فضيلت گمنامى
١٥٧ ص
(٢٣)
نكوهش حبّ جاه
١٦١ ص
(٢٤)
معناى جاه و حقيقت آن
١٦٣ ص
(٢٥)
كمال حقيقى و كمال خيالى
١٧٣ ص
(٢٦)
شرح جاه دوستى ستوده و نكوهيده
١٧٨ ص
(٢٧)
شرح درمان جاه دوستى
١٨٤ ص
(٢٨)
راه درمان دوست داشتن ستايش و دوست نداشتن نكوهش
١٨٨ ص
(٢٩)
درمان بيزارى از نكوهش
١٩١ ص
(٣٠)
گوناگونى احوال مردم در ستايش و نكوهش
١٩٤ ص
(٣١)
شرح نكوهيدگى ريا
١٩٩ ص
(٣٢)
حقيقت ريا و آنچه در آن ريا مىشود
٢١١ ص
(٣٣)
بخش دوّم ريا با نوع پوشاك و رياى با هيأت
٢١٢ ص
(٣٤)
بخش دوّم ريا در اوصاف عبادات است نه اصول آن و اين نيز سه درجه دارد
٢٢٥ ص
(٣٥)
شرح رياى خفى كه از حركت مورچه پنهانتر است
٢٣١ ص
(٣٦)
درمان ريا و راه درمان قلب در ريا
٢٤٣ ص
(٣٧)
مواردى كه آشكار ساختن عبادات مجاز است
٢٦٠ ص
(٣٨)
ترك عبادات از بيم ريا و داخل شدن در آفتها
٢٧١ ص
(٣٩)
كتاب نكوهش كبر و عجب
٣٠١ ص
(٤٠)
شرح نكوهش تكبّر
٣٠٣ ص
(٤١)
نكوهش خودخواهى و اظهار علائم تكبّر
٣١٠ ص
(٤٢)
شرح حقيقت تكبّر و آفت آن
٣٢٣ ص
(٤٣)
شرح چيزى كه به آن تكبّر مىشود
٣٣٣ ص
(٤٤)
شرح انگيزههاى تكبّر و عوامل محرّك آن
٣٤٧ ص
(٤٥)
تمرين نهايى در خوى تواضع
٣٨٤ ص
(٤٦)
شرح نكوهيدگى عجب و آفت آن
٣٨٦ ص
(٤٧)
شرح آفتهاى عجب
٣٩٠ ص
(٤٨)
شرح حقيقت عجب و خودبينى و تعريف آنها
٣٩١ ص
(٤٩)
شرح اجمالى درمان عجب
٣٩٣ ص
(٥٠)
بيان شىء مورد عجب و شرح درمان آن
٤٠٠ ص
(٥١)
كتاب نكوهش غرور
٤١١ ص
(٥٢)
شرح نكوهش غرور و حقيقت آن و مثالهايش
٤١٣ ص
(٥٣)
اصناف فريفتگان و اقسام گروههاى هر صنف
٤٣٨ ص
(٥٤)
اوّلين صنف فريفتگان و مغروران علمايند
٤٣٨ ص
(٥٥)
صنف سوم صوفيانند
٤٧٨ ص
(٥٦)
پرسش و پاسخ
٤٩٢ ص
(٥٧)
احلام نوم او كظل زائل = ان اللبيب بمثلها لا يخدع«8»
١٧ ص
(٥٨)
يا اهل لذات دنيا لا بقاء لها = ان اغترارا بظل زائل حمق«9»
١٨ ص
(٥٩)
الا انما الدنيا كظل بنية = و لابدّ يوما ان ظلك زائل«10»
١٨ ص
(٦٠)
و ان أمرا دنياه اكبر همه = لمستمسك منها بحبل غرور«11»
١٨ ص
(٦١)
ما حال من كان له واحد = غيب عنه ذلك الواحد«30»
٣٣ ص
(٦٢)
انى وجدت فلا تظنوا غيره = ان التورع عند هذا الدرهم
٦٥ ص
(٦٣)
فاذا قدرت عليه ثم تركته = فاعلم بان تقاك تقوى المسلم «17»
٦٥ ص
(٦٤)
لا يغرنك من المرء قميص رقعه = او ازار فوق عظم الساق منه رفعه
٦٦ ص
(٦٥)
او جبين لاح فيه اثر قد خلعه = اره الدرهم فانظر حبه او ورعه«18»
٦٦ ص
(٦٦)
ارفه ببال فتى امسى عالى ثقة = ان الذى قسّم الارزاق يرزقه
٧٨ ص
(٦٧)
فالعرض منه مصون لايد نسّه = و الوجه منه جديد ليس يخلقه
٧٨ ص
(٦٨)
انّ القناعة من يحلل بساحتها = لم يلق فى دهره شيئا يودقّه«43»
٧٨ ص
(٦٩)
اراك يزيدك الإثراء حرصا = على الدنيا كانك لا تموت
٧٨ ص
(٧٠)
فهل لك غاية ان صرت يوما = اليها قلت حسبى قدر رضيت«44»
٧٨ ص
(٧١)
و من ينفق السّاعات فى جمع ماله = مخافة فقر فالذى فعل الفقر«53»
٨٢ ص
(٧٢)
ان الصنيعة لا تكون صنيعة = حتى يصاب بها طريق المصنع
٩٤ ص
(٧٣)
فاذا اصطنعت صنيعه فاعمد بها = للله او لذوى القرابة اودع«89»
٩٤ ص
(٧٤)
انت للمال اذا امسكته = فاذا انفقته فالمال لك«90»
٩٤ ص
(٧٥)
ايا جود معن ناج معنا بحاجتى = فما لى الى معن سواك شفيع«93»
٩٨ ص
(٧٦)
اشدّ الغم عندى فى سرور = تيقّن عنه صاحبه ارتحالا«33»
١٨٩ ص
(٧٧)
لئن فخرت بآباء ذوى شرف = لقد صدقت و لكن بئس ما ولدوا«148»
٣٦٤ ص
(٧٨)
كما احسن الله فيما مضى = كذلك يحسن فيما بقى«29»
٤٢٥ ص
(٧٩)
رقّ الزجاج و رقت الخمر = فتشابها؟؟ فتشاكل الامر
٤٨٦ ص
(٨٠)
فكانما خمر و لا قدح = و كانما قدح و لا خمر«88»
٤٨٦ ص
 
٧ ص
٨ ص
٩ ص
١٠ ص
١١ ص
١٢ ص
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص
٢٣٣ ص
٢٣٤ ص
٢٣٥ ص
٢٣٦ ص
٢٣٧ ص
٢٣٨ ص
٢٣٩ ص
٢٤٠ ص
٢٤١ ص
٢٤٢ ص
٢٤٣ ص
٢٤٤ ص
٢٤٥ ص
٢٤٦ ص
٢٤٧ ص
٢٤٨ ص
٢٤٩ ص
٢٥٠ ص
٢٥١ ص
٢٥٢ ص
٢٥٣ ص
٢٥٤ ص
٢٥٥ ص
٢٥٦ ص
٢٥٧ ص
٢٥٨ ص
٢٥٩ ص
٢٦٠ ص
٢٦١ ص
٢٦٢ ص
٢٦٣ ص
٢٦٤ ص
٢٦٥ ص
٢٦٦ ص
٢٦٧ ص
٢٦٨ ص
٢٦٩ ص
٢٧٠ ص
٢٧١ ص
٢٧٢ ص
٢٧٣ ص
٢٧٤ ص
٢٧٥ ص
٢٧٦ ص
٢٧٧ ص
٢٧٨ ص
٢٧٩ ص
٢٨٠ ص
٢٨١ ص
٢٨٢ ص
٢٨٣ ص
٢٨٤ ص
٢٨٥ ص
٢٨٦ ص
٢٨٧ ص
٢٨٨ ص
٢٨٩ ص
٢٩٠ ص
٢٩١ ص
٢٩٢ ص
٢٩٣ ص
٢٩٤ ص
٢٩٥ ص
٢٩٦ ص
٢٩٧ ص
٢٩٨ ص
٢٩٩ ص
٣٠٠ ص
٣٠١ ص
٣٠٢ ص
٣٠٣ ص
٣٠٤ ص
٣٠٥ ص
٣٠٦ ص
٣٠٧ ص
٣٠٨ ص
٣٠٩ ص
٣١٠ ص
٣١١ ص
٣١٢ ص
٣١٣ ص
٣١٤ ص
٣١٥ ص
٣١٦ ص
٣١٧ ص
٣١٨ ص
٣١٩ ص
٣٢٠ ص
٣٢١ ص
٣٢٢ ص
٣٢٣ ص
٣٢٤ ص
٣٢٥ ص
٣٢٦ ص
٣٢٧ ص
٣٢٨ ص
٣٢٩ ص
٣٣٠ ص
٣٣١ ص
٣٣٢ ص
٣٣٣ ص
٣٣٤ ص
٣٣٥ ص
٣٣٦ ص
٣٣٧ ص
٣٣٨ ص
٣٣٩ ص
٣٤٠ ص
٣٤١ ص
٣٤٢ ص
٣٤٣ ص
٣٤٤ ص
٣٤٥ ص
٣٤٦ ص
٣٤٧ ص
٣٤٨ ص
٣٤٩ ص
٣٥٠ ص
٣٥١ ص
٣٥٢ ص
٣٥٣ ص
٣٥٤ ص
٣٥٥ ص
٣٥٦ ص
٣٥٧ ص
٣٥٨ ص
٣٥٩ ص
٣٦٠ ص
٣٦١ ص
٣٦٢ ص
٣٦٣ ص
٣٦٤ ص
٣٦٥ ص
٣٦٦ ص
٣٦٧ ص
٣٦٨ ص
٣٦٩ ص
٣٧٠ ص
٣٧١ ص
٣٧٢ ص
٣٧٣ ص
٣٧٤ ص
٣٧٥ ص
٣٧٦ ص
٣٧٧ ص
٣٧٨ ص
٣٧٩ ص
٣٨٠ ص
٣٨١ ص
٣٨٢ ص
٣٨٣ ص
٣٨٤ ص
٣٨٥ ص
٣٨٦ ص
٣٨٧ ص
٣٨٨ ص
٣٨٩ ص
٣٩٠ ص
٣٩١ ص
٣٩٢ ص
٣٩٣ ص
٣٩٤ ص
٣٩٥ ص
٣٩٦ ص
٣٩٧ ص
٣٩٨ ص
٣٩٩ ص
٤٠٠ ص
٤٠١ ص
٤٠٢ ص
٤٠٣ ص
٤٠٤ ص
٤٠٥ ص
٤٠٦ ص
٤٠٧ ص
٤٠٨ ص
٤٠٩ ص
٤١٠ ص
٤١١ ص
٤١٢ ص
٤١٣ ص
٤١٤ ص
٤١٥ ص
٤١٦ ص
٤١٧ ص
٤١٨ ص
٤١٩ ص
٤٢٠ ص
٤٢١ ص
٤٢٢ ص
٤٢٣ ص
٤٢٤ ص
٤٢٥ ص
٤٢٦ ص
٤٢٧ ص
٤٢٨ ص
٤٢٩ ص
٤٣٠ ص
٤٣١ ص
٤٣٢ ص
٤٣٣ ص
٤٣٤ ص
٤٣٥ ص
٤٣٦ ص
٤٣٧ ص
٤٣٨ ص
٤٣٩ ص
٤٤٠ ص
٤٤١ ص
٤٤٢ ص
٤٤٣ ص
٤٤٤ ص
٤٤٥ ص
٤٤٦ ص
٤٤٧ ص
٤٤٨ ص
٤٤٩ ص
٤٥٠ ص
٤٥١ ص
٤٥٢ ص
٤٥٣ ص
٤٥٤ ص
٤٥٥ ص
٤٥٦ ص
٤٥٧ ص
٤٥٨ ص
٤٥٩ ص
٤٦٠ ص
٤٦١ ص
٤٦٢ ص
٤٦٣ ص
٤٦٤ ص
٤٦٥ ص
٤٦٦ ص
٤٦٧ ص
٤٦٨ ص
٤٦٩ ص
٤٧٠ ص
٤٧١ ص
٤٧٢ ص
٤٧٣ ص
٤٧٤ ص
٤٧٥ ص
٤٧٦ ص
٤٧٧ ص
٤٧٨ ص
٤٧٩ ص
٤٨٠ ص
٤٨١ ص
٤٨٢ ص
٤٨٣ ص
٤٨٤ ص
٤٨٥ ص
٤٨٦ ص
٤٨٧ ص
٤٨٨ ص
٤٨٩ ص
٤٩٠ ص
٤٩١ ص
٤٩٢ ص
٤٩٣ ص
٤٩٤ ص
٤٩٥ ص
٤٩٦ ص
٤٩٧ ص
٤٩٨ ص
٤٩٩ ص
٥٠٠ ص
٥٠١ ص
٥٠٢ ص
٥٠٣ ص
٥٠٤ ص

راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤٢٢ - شرح نكوهش غرور و حقيقت آن و مثالهايش

لذّتهاى دنيا از مرگ كراهت دارند نه به خاطر ترس پس از مرگ، اين است مثال مؤمنان و كافرانى كه به دنيا فريفته شده‌اند.

براى فريفته شدن به خدا دو مثال از فريفته شدن كافران و گنهكاران را مى‌آوريم.

امّا مثال غرور كافران به خدا گفته بعضى از آنها به دل و زبانشان است كه اگر خدا آخرتى داشته باشد ما از ديگران به آن سزاوارتريم و بهره‌مان بيش از آنهاست و حالمان بهتر، چنان كه خداوند متعال از قول دو مردى كه با هم گفتگو مى‌كردند خبر داده است آنگاه كه گفت: وَ ما أَظُنُّ السَّاعَةَ قائِمَةً وَ لَئِنْ رُدِدْتُ إِلى‌ رَبِّي لَأَجِدَنَّ خَيْراً مِنْها مُنْقَلَباً«٢١». و خلاصه جريان آنها چنان كه در تفسير نقل شده اين است كه يكى از آن دو كه كافر بود قصرى به هزار دينار ساخت و باغى به هزار دينار، و خادمانى به هزار دينار خريد و زنى به هزار دينار كابين كرد و در تمام اين موارد مؤمن به او پند مى‌داد و مى‌گفت: قصرى خريدى كه ويران مى‌شود چه خوب بود قصرى در بهشت مى‌خريدى، و باغى خريدى كه خراب مى‌شود، خوب بود باغى ماندنى در بهشت مى‌خريدى و خادمانى كه نميرند و نيز زنى از حوريان كه مرگ ندارند و در تمام اين نصايح كافر سخن مؤمن را ردّ مى‌كرد و مى‌گفت:

آنجا خبرى نيست و هر چه گفته‌اند دروغ است و اگر راست باشد در آخرت براى من بهتر از اين خواهد بود. خداى متعال گفته عاص بن وائل«٢٢» را نيز چنين وصف كرده است،


«٢١» كهف / ٣٥: و ياور نمى كنم قيامت برپا شود به سوى پروردگارم باز گردم (و قيامتى در كار باشد) جايگاهى بهتر از اين جا خواهم يافت .

«٢٢» عاص بن وائل سهمى همان شقى ابتر و بدخواه پيامبر (ص ) است كه درباره او نازل شد: ان شانئك هو الابتر، همانا بدخواه تو ابتر است ، او از دشمنان پيامبر (ص ) و ريشخند كنندگان آن حضرت بود، او همان كسى است كه در اسلام به ابتر ملقب شده چون گفت : ((بزودى اين ابتر (يعنى پيامبر كه فرزندى ندارد) فردا خواهد مرد و يادش قطع مى شود))، او از جمله كسانى است كه زينب دختر رسول خدا (ص ) را در كجاوه اش ترساندند تا چنين خود را مرده سقط كرد و چون اين خبر به پيامبر رسيد تمام عاملان آن را نفرين كرد. عاص بن وائل پدر عمرو عاص معروف است كه در روز جنگ صفين (در هنگام روبرو شدن با شمشير على بن ابى طالب (ع )) عورت خود را برهنه كرد! و اين افتخار براى پدر (عاص بن وائل ) كه چنين پسرى داشته و براى عمرو عاص كه چنان پدرى داشته كافى است (لعنت بر آن پدر كه چنينش بود پسر - نفرين بر اين پسر كه چنانش بود پدر. - م .)