راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٤١٣ - شرح نكوهش غرور و حقيقت آن و مثالهايش

گيرند و كار خود را بر دورانديشى و بينش استوار سازند.

ما به درخواست خدا اقسام راههاى فريب و انواع علما و صالحانى را كه به ظاهر زيباى امورى كه در باطن زشت هستند فريفته شده‌اند شرح خواهيم داد و به راه فريفتگى آنان به آن امور و غفلتشان از آنها اشاره مى‌كنيم، زيرا اين امور اگر چه بيش از آن است كه به شمار آيد اما مى‌توان با مثلهايى هشدار داد كه ما را از برشمردن تمام موارد بى‌نياز كند.

گروههاى فريب خورده بسيارند ولى در چهار صنف جمع مى‌شوند:

١- عالمان ٢- عابدان ٣- صوفيان ٤- مالداران. فريب‌خوردگان از هر گروه بسيارند و راههاى فريب خوردنشان گوناگون است. بعضى از آنها كسانى هستند كه منكر را معروف مى‌دانند، مانند كسانى كه مسجد را مى‌سازند و آن را از مال حرام زينت مى‌كنند. بعضى كسانى هستند كه موارد سعى براى خدا و سعى براى خود را از هم تشخيص نمى‌دهند مانند واعظى كه هدفش موجّه و مقبول شدن (نزد مردم) است. بعضى كار مهمّتر را ترك كرده به كار غير مهمّ مشغول مى‌شوند بعضى ترك واجب كرده سنّت به جا مى‌آورند برخى مغز را رها كرده و به پوست مى‌پردازند مانند كسى كه در نماز تمام همّتش منحصر به درست كردن مخرجهاى حروف است، و ديگر راههاى ورودى كه جز با شرح دادن گروههاى (گرفتار به آن) و زدن مثالها روشن نمى‌شود. ما پس از شرح نكوهش غرور و بيان حقيقت غرور و مثالهايش به ذكر غرور و فريب خوردگى علما خواهيم پرداخت.

شرح نكوهش غرور و حقيقت آن و مثالهايش‌

بايد دانست كه گفتار خداى متعال در نكوهش غرور كافى است: فَلا تَغُرَّنَّكُمُ الْحَياةُ الدُّنْيا وَ لا يَغُرَّنَّكُمْ بِاللَّهِ الْغَرُورُ