راه روشن (ترجمه المحجة البيضاء) - الفيض الكاشاني - الصفحة ٢٣٧ - شرح رياى خفى كه از حركت مورچه پنهانتر است
مىگويم: آنچه كلينى در كافى از امام باقر (ع) روايت كرده بر اين مطلب دلالت دارد. «از حضرت باقر (ع) راجع به مردى سؤال شد كه كار خيرى انجام مىدهد و شخصى آن را مىبيند و او از ديدن وى شاد مىشود فرمود: عيبى ندارد هر كسى دوست دارد كه خدا خوبى او را در ميان مردم آشكار سازد در صورتى كه خود زمينه آن را فراهم نياورد.»«٨٧»
روايت شده كه مردى به پيامبر خدا (ص) عرض كرد: «اى رسول خدا عمل (عبادى) خود را پنهان مىدارم و دوست ندارم كسى از آن آگاه شود امّا شخصى مطّلع مىشود و موجب شادى من مىگردد؟ حضرت فرمود: دو پاداش براى توست: يكى پاداش پنهان داشتن و ديگرى پاداش آشكار شدن»«٨٨» اين روايت را غزالى در جاى ديگرى نقل كرده است، در اين جا گويد: آرى اگر عمل با اخلاص تمام شود بى آن كه به ريا آلوده شود ولى بعد ميل به اظهار آن در انسان پديد آيد و از آن سخن گويد و آن را آشكار سازد ترسناك است و روايات دلالت بر نابودى اين عمل دارد. از ابن مسعود روايت شده كه شنيد مردى مىگفت: شب گذشته سوره بقره را خواندم. ابن مسعود گفت: بهرهاش از آن فقط همين است.
از پيامبر (ص) روايت شده كه آن حضرت به مردى كه گفت: اى رسول خدا تمام عمرم را روزه گرفتم، فرمود: «نه روزه گرفتهاى و نه افطار كردهاى»«٨٩» بعضى از بزرگان گفتهاند پيامبر (ص) اين سخن را بدين سبب فرمود كه قصد آن شخص اظهار كردن روزه
«٨٧» كافى ، ج ٢، ص ٢٩٧، به شماره ١٨.
«٨٨» عراقى گويد: اين حديث را بيهقى در شعب الايمان از روايت ذكوان از ابن مسعود روايت كرده است . و ترمذى در (سنن ) ج ٩، ص ٢٣١، از حديث ابوهريره روايت كرده كه مردى گفت : اى رسول خدا مردى عملى انجام مى دهد كه از آن شاد مى شود و هرگاه كسى از آن مطلع شود دچار خودپسندى گردد رسول خدا (ص ) فرمود: ((براى او دو اجر است اجر نهان و اجر آشكار)) و گفته است : اين حديث غريب است .
«٨٩» اين حديث را ترمذى در (سنن )، ج ٣، ص ٢٩٧، از ابوقتاده روايت كرده گويد: عرض شد: اى رسول خدا چگونه است حال كسى كه تمام عمر روزه بگيرد؟ فرمود: نه روزه گرفته نه افطار كرده ، يا نه روزه گرفته نه افطار كرده است . عراقى گفته است : من آن را به لفظ خطاب نيافته ام .