روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٤٧٠

خلاف نكند-سعد معاذ را خواست.

آنگه حربه بر گرفت و برفت و با نزديك قوم شد.قوم در او نگريدند [١]،گفتند:

و اللّه كه اسيد نه به آن روى بازآمد كه از اين جا برفت!سعد معاذ او را گفت:چه كردى؟گفت:برفتم،و اين مردمان را بديدم،چيزى نمى‌گويند [٢]كه ما را زيان دارد، و گفتم:چيزى مكنيد [٣]و مگوييد كه ما را زيان دارد.گفتند:همچنين كنيم،و لكن دانى كه چه شنيدم؟شنيدم كه:جماعتى از بنى حارثه برخاسته‌اند تا اسعد را [٤]بكشند براى آن‌كه پسر خاله تو است،تا عهدى كه از [٥]ميان شما هست تباه كنند به كشتن او،اگر بروى و مراقبتى كنى صواب باشد.

سعد معاذ برخاست و حربه بر گرفت و آمد تا به آن ديوار سر بست [٦]كه ايشان در آنجا بودند.ايشان را يافت ساكن نشسته،بدانست كه اسيد خواسته است تا او آنجا رود و سخن ايشان بشنود.بيامد-شتيم الوجه،با غلظت،و بانگ بر ايشان زد و گفت:چرا اين جايگاه رها نمى‌كنى و نمى‌رود [٧]و اضلال [٨]و اغواى ضعيفان ما مى‌كنى [٩]؟اگر [١٠]نه آنستى كه تو پسر خاله منى،و الّا به اين حربه خطاب كردمى با شما.

اسعد بن زراره مصعب را گفت:اين رئيس قوم است،و اگر اين مرد اجابت كند ما را،ما را در اين شهر هيچ مخالف نماند.مصعب گفت:اى جوانمرد!اگر بنشينى و سخنى بشنوى و انديشه كنى اگرت صواب آيد [١١]،و الّا آنچه راى تو باشد مى‌كنيم [١٢].سعد گفت:انصاف دادى،آنگه بنشست و مصعب حديث اسلام و طريقه [١٣]مسلمانى و مكارم اخلاق وصف كردن گرفت،و از قرآن پاره‌اى بر خواند.او مى‌گفت و روى سعد مى‌شكفيد [١٤]و تازه مى‌شد تا محبّت اسلام در روى او ظاهر شد