حذيفه يمان [٣]روايت كند كه،روز قيامت بنده را بيارند او گويد:بار خدايا [٤]! در عمر خود خويشتن را عملى صالح نمى‌دانم جز آن‌كه مرا در دنيا مالى دادى،من درويشان را به وام دستگيرى كردم [٥]،چون نداشتند كه قضا كنند بر ايشان سختى.نكردم.خداى تعالى گويد[٣٧٣-پ]:من اولى‌ترم كه تو را دست گيرم [٦]كه.

درمانده‌اى

فتجاوزوا عن عبدى ،از بنده من درگذارى.

ابو مسعود الانصارىّ گفت:گواهى دهم كه حذيفه اين حديث از رسول -عليه السلام-شنيد.

بريده روايت كند از رسول-عليه السلام-كه گفت:هركه او وام‌دار معسر [٧]را.مهلت دهد به هرروزى صدقه بنويسند او را [٨][و هركه مهلت دهد او را خداى تعالى.او را صدقه بنويسد [٩]هرروزى بمانند آن‌كه او را بر او باشد] [١٠]بمانند آن مال كه او را برآن غريم باشد.[من گفتم:اى رسول اللّه اوّل فرمودى به هرروزى صدقه بنويسند او را،دگرباره گفتى بمانند آن‌كه او را بر او باشد [١١]هر روز صدقه بنويسند او را؟ گفت:بلى.اوّل پيش اجل [١٢]گفتم،دوم پس اجل [١٣]] [١٤]جابر بن عبد اللّه انصاري به در سراى وام دارى شد كه بر او وامى‌داشت [١٥]تا

[١] .تب،دب،آج،لب،فق،مر:كرد.

[٢] .تب،مر:و غمهاى او،مج،وز،دب،مر،آج،لب،مب،فق:غمهاى او را.

[٣] .همه نسخه بدلها،بجز دب:حذيفة بن اليمان.

[٤] .همه نسخه بدلها+من.

[٥] .تب،دب:و من درويشان را دستگيرى كردم و آج،لب،فق،مب،مر:من بر درويشان دستگيرى كردم و.

[٦] .تب:دستگيرى كنم.

[٧] .مج،وز:وام دارد معسر،دب:وام دارى معسر،لب،مب:وام‌دار و معسر.

[٨] .تب:به هرروزى كه مهلت داده باشد،خداى تعالى او را صدقه بنويسد.

[٩] .آج،لب،فق،مب،مر:بنويساند.

[١٠] .اساس:افتادگى دارد،از وز افزوده شد.

[١١] .فق،مب،مر:آن‌كه بر او باشد.

[١٢] .مج،وز،دب،آج،لب،فق،مب،مر:پيش از اجل.

[١٣] .مج،وز،دب،آج،لب،فق،مب،مر:پس از اجل.

[١٤] .اساس:افتادگى دارد،از تب افزوده شد.

[١٥] .تب:بروى وام.