وارد مى‌كند» ولى در پايان آيه، عذاب را روى ظالمان متمركز مى‌سازد، و اين نشان مى‌دهد: مشيت او بر عذاب به دنبال مشيت انسان بر ظلم و گناه است، و به قرينه مقابله روشن مى‌شود: مشيت او در رحمت نيز، به دنبال اراده انسان در ايمان، عمل صالح و اجراى عدل است، و جز اين از حكيم، نمى‌توان انتظار داشت.
عجب اين كه: با اين قرينه روشن، باز افرادى مانند «فخر رازى» صدر آيه را دليل بر مسأله جبر گرفته‌اند بى‌آن كه ذيل آيه را كه درباره آزادى اراده و عمل ظالمان سخن مى‌گويد، مورد توجه قرار دهند!. «١»
***
خداوندا! ما را در رحمتت داخل كن، و از عذاب اليمى كه در انتظار ظالمان است برهان!
پروردگارا! تو راه را نشان دادى، ما نيز تصميم به پيمودن اين راه داريم، ما را مدد فرما!
بارالها! اگر از «ابرار» نيستيم دوستدار آنهائيم، ما را به آنها ملحق نما!
آمِيْنَ يا رَبَّ الْعالَمِيْنَ
پايان سوره انسان (دهر) «٢»

١/ ربيع الثانى/ ١٤٠٧