إرشاد القلوب ت سلگی - دیلمی، حسن بن محمد - الصفحة ٣٤٩ - اوصاف افراد هوشيار

حيّان گفت: از كجا نام مرا دانستى و حال آنكه مرا نديده بودى؟ گفت: مؤمن به نور خدا مى‌نگرد و ارواح مؤمنان را تغذيه مى‌كنند، چنان كه اسبها را تغذيه مى‌كنند.[١] فراست نورى است كه به سبب حقايق ايمانى در دل مؤمن ايجاد مى‌گردد و معرفتى پيدا مى‌كند كه به وسيله آن با ديدن اشيا و افراد، اين توان و قدرت را دارد، و فراست نتيجه يقين و فقط مربوط به مؤمنين است.

معنى شرح صدر

از پيامبر ٦ پرسيدند: معناى آيه شريفه زير چيست؟

فَمَنْ يُرِدِ اللَّهُ أَنْ يَهْدِيَهُ يَشْرَحْ صَدْرَهُ لِلْإِسْلامِ‌؟[٢]: آن كسى را كه خدا بخواهد هدايت كند، سينه‌اش را براى (پذيرش) اسلام، گشاده مى‌سازد.

فرمود: نورى را در دلش مى‌تاباند تا قدرت پذيرش اسلام را پيدا كند و گسترده گردد.[٣]

اوصاف افراد هوشيار

فراست از ويژگيهاى اهل ايمان است، كه در دلشان نورهايى تابان مى‌گردد

[١] مراد اين است كه همان گونه كه اسبها رها شده در چرا آزادند، ارواح مؤمنين نيز آزادند و به زمان و مكان مقيّد نيستند و موحّدان و فلاسفه الهى معتقدند كه صور ذهنيّه از عالم روحانى بر نفوس قابله به حسب استعدادشان مى‌تابد، پس هر اندازه ارتباط با آن عالم قوى‌تر باشد، و از مظاهر دنيايى و مادى اعراض نمايد؛ افاضات عقليه بيشتر و قوى‌تر مى‌گردد.( علّامه شعرانى).

متن روايت چنين است:

ُ انّ ارواح المؤمنين تسام كما تسام الخيل.

[٢] انعام/ ١٢٥

[٣]

ُ في الحديث: يقذف في قلبه نورا فينشرح و يتوسّع.