إرشاد القلوب ت سلگی - دیلمی، حسن بن محمد - الصفحة ١٥٠ - نشانههاى آغاز قيامت - نفخه صور

دوباره آن را به حال اول برگرداند، سپس به آسمانها دستور مى‌دهد كه چهل شبانه روز بر زمين ببارد تا همه جا را آب فرا گيرد، و اجزاء بدن مردگان در آب جمع شود، سپس جبرئيل و ميكائيل و اسرافيل و حاملان عرش را زنده نمايد[١] و به اسرافيل فرمان مى‌دهد كه در صور (بعثت) بدمد و ارواح خلايق از سوراخهاى آن مانند مور و ملخ بيرون‌[٢] آيند و ميان زمين و آسمان پر گردد و به زمين آيند و به جسدهاى خود كه در قبرها خوابيده ملحق شوند و به امر خدا زنده شده و از قبرها بيرون آيند.

چنان كه در قرآن مى‌فرمايد:

يَوْمَ يَخْرُجُونَ مِنَ الْأَجْداثِ سِراعاً كَأَنَّهُمْ إِلى‌ نُصُبٍ يُوفِضُونَ خاشِعَةً أَبْصارُهُمْ تَرْهَقُهُمْ ذِلَّةٌ ذلِكَ الْيَوْمُ الَّذِي كانُوا يُوعَدُونَ‌[٣]: آن روز به شتاب از قبرها بيرون آيند، گويى به سوى بتها مى‌دوند، در حالى كه چشمهايشان از شرم و ترس به زير افتاده و پرده‌اى از ذلّت آنها را پوشانده است، اين همان روزى است كه به آنها وعده داده مى‌شد.

سپس مردم را به عرصه محشر بياورند و خداوند به آفتاب امر مى‌كند كه از آسمان چهارم به آسمان دنيا فرود آيد، تا گرمى‌اش به مردم بيشتر برسد، لذا از

[١] شعرانى: امراى ليكن حيّا: امر است يعنى بايد زنده شوند.

[٢] علّامه شعرانى: هذا يدلّ على كون ...

: اين حديث دليل بر باقى بودن ارواح در نزد خداست، پس امر مى‌كند كه بيايند و در صور داخل شوند و اگر باقى نبودند، گفته مى‌شد: خداوند ارواح را خلق مى‌كند و اگر گفته شود معناى‌ كُلُّ شَيْ‌ءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ‌ يعنى چه؟ مى‌گوييم: روح از وجه اللَّه و داخل در مستثنا است، و وجه اللَّه سبب توجه عالم خلق و ماده به عالم امر مى‌شود و آن طرف نزديك‌تر مخلوقات به خداست.

[٣] معارج/ ٤٤- ٤٣.