إرشاد القلوب ت سلگی - دیلمی، حسن بن محمد - الصفحة ٤٩٧ - شرايط و كمال توبه

اميرى كه عدل ندارد، مانند ابرى است كه باران ندارد و فقيرى كه صبر ندارد، مانند چراغى است كه نور ندارد و عالمى كه ورع ندارد مانند درختى است كه ميوه ندارد و توانگرى كه سخاوت ندارد، مانند زمينى است كه گياه ندارد و جوانى كه توبه ندارد مانند رودى است كه آب ندارد و زنى كه حيا ندارد مانند غذايى است كه نمك ندارد.

شرايط و كمال توبه‌

و از پيامبر ٦ نقل است كه فرمود: كسى كه توبه كند، اما زبانش را تغيير ندهد توبه نكرده و كسى كه توبه كند، ولى رختخواب و بستر خود را تغيير ندهد، توبه نكرده، و كسى كه توبه كند و اعمال و رفتارش را عوض نكند، توبه نكرده و اگر اين اوصاف در توبه‌كار جمع شد، توبه‌كار واقعى محسوب مى‌گردد.

و از پيامبر ٦ رسيده كه فرمود: خداوند فرشته‌اى را در زير عرش آفريده كه با همه زبانها او را نيايش كند، و چون شب جمعه فرا رسد، به او فرمان دهد، تا از آسمان به زمين رود و به اهل زمين بنگرد، و بگويد: اى بيست سالگان، دنيا شما را فريب ندهد و اى سى سالگان بشنويد و آگاه باشيد و اى چهل سالگان، تلاش و كوشش كنيد و اى پنجاه سالگان شما عذرى نداريد و اى شصت سالگان، از دنيا چه عملى پيش فرستاديد؟ و اى هفتاد سالگان، كشتى هستيد كه وقت درو آن رسيده و اى هشتاد سالگان خدا را در زمين اطاعت كنيد و اى نود سالگان كوس حركتتان زده شده پس توشه برگيريد و اى صد سالگان، وقت مردن شما رسيده، ولى شما متوجّه نمى‌شويد، آنگاه مى‌گويد:

اگر پيران راكع و جوانان خاشع و كودكان شيرخوار نبود، آنچنان عذابى بر سرتان فرود مى‌آمد كه ديارى از شما باقى نمى‌ماند.

و حضرت امير ٧ فرمود: خداوند فرشته‌اى دارد كه هر روز ندا مى‌دهد