إرشاد القلوب ت سلگی - دیلمی، حسن بن محمد - الصفحة ١٣١ - شرايط توبه

را فريب مى‌دهم و او را به گناه فرا مى‌خوانم، و تا زنده باشد دست از سرش برنمى‌دارم؟

خداوند فرمود: سوگند به عزّت و جلالم، او را از توبه تا زنده باشد منع نمى‌كنم و هميشه در را به رويش باز نگاه مى‌دارم.

(چنان كه در آثار بزرگان وارد شده) خداوند كسى را بدون توبه از دنيا نمى‌برد مگر اينكه بداند اگر باز هم زنده بماند، توبه نمى‌كند، چنان كه در قرآن، در پاسخ به دوزخيان كه مى‌گويند:

رَبَّنا أَخْرِجْنا نَعْمَلْ صالِحاً[١]: ما را بازگردان تا كار شايسته انجام دهيم؟

مى‌فرمايد: وَ لَوْ رُدُّوا لَعادُوا لِما نُهُوا عَنْهُ وَ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ‌[٢]: اگر اينان باز گردند، به همان كارها مى‌پردازند و دروغ مى‌گويند.

پيامبر ٦ و اهل بيت ٧‌[٣] و خوبان صحابه هر روز هفتاد بار استغفار مى‌كردند و مى‌گفتند: استغفر اللَّه ربّى و اتوب اليه‌[٤] چنان كه خداوند مى‌فرمايد: اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ*[٥]: از خداوند طلب آمرزش كنيد و به درگاهش توبه نماييد.

شخصى عرض كرد: اى پيامبر ٦ من گناه كرده‌ام؟ فرمود: استغفار كن و

[١] فاطر/ ٣٤

[٢] انعام/ ٢٧

[٣]

ُ و كان رسول اللَّه ٦ يستغفر اللَّه في كل يوم سبعين مرّة يقول: استغفر اللَّه ربّى و اتوب اليه و كذلك اهل بيته ٧ و صلحاء اصحابه بقوله تعالى: و اسْتَغْفِرُوا رَبَّكُمْ ثُمَّ تُوبُوا إِلَيْهِ*

[٤] علّامه شعرانى: و لا تظن ان استغفار رسول اللَّه ... توبه پيامبر و ائمه براى گناه نبوده، بلكه عارف خود را از عبادت و معرفت حق قاصر مى‌بيند و موجب اعتراف به تقصير مى‌گردد

[٥] هود/ ٥١