جمال آفتاب و آفتاب هر نظر؛ شرحى بر ديوان حافظ - سعادت پرور، على - الصفحة ١٨٦ - غزل ٣٨٧ بشرى! إذ السلامة حلت بذى سلم

از اين غزل ظاهر مى شود كه اهل شيراز به مخاطره حمله دشمن به اين ديار واقع شده بودند، و سلطان وقت براى رفع آن با لشگريانش از شهر خارج مى شود، و پس از پيروزى، چون خبر فتح و بازگشت شاه به شهر مى رسد، خواجه اين غزل را در اطراف اين موضوع سروده، ولى ظاهر نيست كه جريان چه بوده؟ و آن شاه كيست؟

با عدّه اى از ابياتش اشاره به قسمتى از فتح و پيروزى و خيال دشمن و نقض عهد و پشيمانى او نموده، و سپس در بيت هفتم مى گويد:

گويا خطاب با خود و با دوستانش كرده و مى گويد. حال كه دشمن خونش ريخته و نابود گشت، وقت آن است كه از فكر تفرقه بيرون آييم، و توجّه به دوست نماييم.

به گفته خواجه در جايى:

[١]- ديوان حافظ، چاپ قدسى، غزل ٤٦١، ص ٣٣٦.