تحقيق در موضوعى، به فحص در آثار و آراى ديگران بپردازند و از نتايج و دستاوردهاى علمى ديگران آگاهى يابند. از اين رو تأكيد مى‌كردند هيچ محققى هرگز نبايد از نقطه صفر آغاز كند. ايشان در اين باره به سيره علماى بزرگ استناد مى‌كردند و مى‌گفتند:

مرحوم علامه‌ حلى‌ در وصيت‌نامه خود به فرزندش سفارش مى‌كند كه فرزندم! اگر مى‌خواهى فقيه آموزنده خوبى باشى، بر تو لازم است كه از آرا و نظرات فقها اطلاع پيدا كنى.

البته آيت‌الله معرفت به اين آسيب نيز توجه داشتند كه مراجعه به آثار پيشينيان ممكن است ذهنيت‌ساز شود و يا محقق را در حلقه تقليد گرفتار كند و مانع از حريت و اجتهاد و ابتكار او شود، چنان كه درباره پيشينيان گفته‌اند. به همين جهت آقاى معرفت مى‌فرمودند:

معناى تتبع درباره آراى گذشتگان در هر علمى اين نيست كه ما مى‌خواهيم از آن‌ها تقليد بكنيم، نه، بالاخره علم حاصل انديشه و فكر پيشينيان است و مراحلى را در تاريخ خود طى كرده است، شما اگر مى‌خواهيد از نقطه صفر شروع كنيد، اين حركت دَوَرانى است؛ لذا بايد ببينيد كه پيشينيان چه گفته‌اند، معاصرين چه گفته‌اند؛ دين، تتبع كامل مى‌خواهد، صرف اين كه شما يك كتاب، دو كتاب، يك مرجع، دو مرجع ببينيد اين‌گونه تتبع كردن تحقيق نمى‌شود.

آيت‌الله معرفت پس از تبيين اين مسأله بر اين نكته تأكيد كردند كه پژوهشگر حتى به كتاب‌هايى كه مستقيماً به موضوع ارتباط دارد، نبايد قانع شود، بلكه به جاهايى كه كمترين احتمال را مى‌دهد كه موضوع در آن مطرح باشد بايد مراجعه كند، ايشان در اين زمينه به نمونه‌اى از شيوه خود اشاره كردند و اظهار داشتند:

بنده درباره قرائات كه مطلب مى‌نوشتم، تمام كتب قرائات در اختيارم بود، آنچه قدما و متأخرين در اين باره نوشته‌اند، همه را مى‌ديدم، يك قرائت از ابن مسعود در آيه‌ وَ أَقِيمُوا الْوَزْنَ بِالْقِسْطِ وَ لا تُخْسِرُوا الْمِيزانَ‌[١] است كه وى اين كلمه قسط را اين گونه قرائت كرده است:

واقيموا الوزن‌

[١] . الرحمن، آيه ٩.