معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٣٤٩ - تعريف صحابى در نگاه استاد معرفت

در اين ميان، حضرت آيت‌الله معرفت بر اين قيد افزوده، اطلاق واژه صحابى را تنها بر جمع برجسته‌اى از پيروان حضرت، صحيح مى‌دانند:

عنوان «صحابى»، عنوان فخيمى است كه تنها شايسته كسانى است كه پروانه‌وار گرداگرد شمع وجود حضرت ختمى مرتبت را فراگرفته و بر اثر ملازمت و مصاحبت، پيوسته از بركات وجودى آن حضرت بهره‌ها برده باشند و هريك همچون مظهرى تابناك، جلوه‌گر صفات و اخلاق كريمه آن وجود مبارك شده باشند.

پيامبر اكرم (ص) از روز نخست، نخبگان از پيروان راستين خود را در پوشش عنايت خاص خود قرار داده و در فرصت‌هاى مناسب و احياناً روزانه در تعليم و تربيت آنان كوشا بود تا هر يك حامل رسالت جهانى اسلام بر جهانيان و به مصداق آيه كريمه: وَ كَذلِكَ جَعَلْناكُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَكُونُوا شُهَداءَ عَلَى النَّاسِ وَ يَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيداً وسايطى باشند تا پيام ناب اسلام را از منبع اصيل آن دريافت كرده، به جويندگان و پيوندگان راه حق و حقيقت براى هميشه ارائه دهند.[١]

ملاحظه مى‌نماييد كه علامه معرفت چگونه تعريف سومى از «صحابى» عرضه مى‌كنند. به نظر ايشان، حتى طول «صحبت» كه در نظرات اهل لغت و علماى شيعه وارد شده، براى اطلاق عنوان صحابى كفايت نمى‌كند، بلكه اين طول مصاحبت تنها مؤيد صحت اطلاق عنوان «پيرو» بر آنان مى‌شود. گويا پيامبر از ميان خيل عظيم پيروان خود، گروهى را انتخاب كرده تا در آينده انتقال‌دهنده معارف اسلامى براى جهانيان باشند.

ايشان در جاى ديگر اين جزوه مى‌نويسند:

صحابى با ياء نسبت كه يك نوع وابستگى مستحكم را مى‌رساند، به معناى مطلق مصاحب و ملازم ركاب نيست، بلكه شرايطى دارد كه بايد از او فراهم باشد. مقصود از رابطه مستحكم، رابطه وثيق فرهنگى و علمى است كه اين دسته از فرهيختگان را مظاهر تجلى خلق و خوى پيامبر گرامى نشان مى‌دهند.[٢]

بنابراين استاد معرفت در اطلاق عنوان «صحابى»، نه تنها فضل علمى و

[١] . صحابه از منظر اهل‌بيت( ع)، ص ١.

[٢] . همان، صص ٨- ٧.