روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٦٢ - ترجمه

و بعضى علما گفتند:مراد در آيه خير و شرّ است،براى آن‌كه مرجع معنى في قوله: بِيَدِكَ الْخَيْرُ ،با قدرت است،و قديم-جلّ جلاله-بر خير و شرّ قادر است،و لكن به خير اكتفا كرد از[ذكر] [١]شرّ،براى آن‌كه خير بهتر و غالب‌تر است،چنان كه گفت: سَرٰابِيلَ تَقِيكُمُ الْحَرَّ [٢]...،و انّما اراد الحرّ و البرد. إِنَّكَ عَلىٰ كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ ، كه تو بر همه چيز [٣]قادرى [٤]دليل آن است كه بر خير و شرّ قادر باشد.

تُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهٰارِ ،شب در روز برى و روز در شب آرى [٥].دو قول گفتند:

يكى آن‌كه شب به روز در آرى و روز به سر شب،يعنى گاه شب آرى و گاه روز [آرى] [٦]،چنان كه گفت: جَعَلَ لَكُمُ اللَّيْلَ وَ النَّهٰارَ [٧].

اذا ليلة هزمت يومها اتى بعد ذلك يوم فتى
قولى دگر آن است كه:ساعت شب در روز مى‌آرد و ساعات روز در شب،از اين مى‌كاهد و در آن مى‌فزايد [٨]تا روز با پانزده ساعت آرد و شب با نه ساعت، و همچنين از روز مى‌كاهد [٩]و در شب مى‌فزايد [١٠]تا روز با نه ساعت آرد و شب با پانزده ساعت [١١]،هرچه از شب بكاهد در روز فزايد [١٢]و هرچه از روز بكاهد در شب فزايد [١٣]،نظيره: يُكَوِّرُ اللَّيْلَ عَلَى النَّهٰارِ وَ يُكَوِّرُ النَّهٰارَ عَلَى اللَّيْلِ [١٤].چون آفتاب به حمل آيد،شب،و روز راست شوند [١٥]،و چون به ميزان آيد همچنين،چون به سرطان آيد غايت درازى روز بود،چون به جدى آيد غالب درازى شب بود [١٦].