تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٧٢ - شرح آيات
مسلّط مىسازد، و از آن روى چنين است كه نماز در بينشهاى قرآنى تنها ركوع و سجود نيست، بلكه برنامه كاملى است كه همه ابعاد زندگى انسان را فرا مىگيرد، و به همين سبب ملاحظه مىكنيم كه نمازگزار در راه خدا انفاق مىكند، و آخرت را قبول دارد، و از عذاب پروردگارش مىهراسد، و فرج خود را حفظ مىكند، و نگاهدارى پيمان و امانت را وظيفه خود مىداند، و عليه خود گواهى/ ٣٥٥ حق مىدهد، و در نتيجه پاسدار نماز خويش (در وقتها و ظواهر و حقيقت آن)، و بدين گونه است كه بايد نماز را فهم كنيم، و نمازگزاران واقعى را بشناسيم، و بكوشيم تا از جمله آنان باشيم.
نماز واقعى بهاى بهشت و گرامى بودن در نزد خدا است، زيرا كه نماز چنان كه آيات نشان مىدهد، مجموعهاى از هر صفت نيكو و كوشش صالح است، و هر كه خواستار بهشت و كرامت باشد همين نماز شرط آن هر دو است، اما آرزوهايى كه زندگى آدمى را از هر كوشش و فضيلت خالى مىسازد، و او را به لهو و لعب بر مىانگيزد، و از آخرت غافلش مىكند، صاحبان خود را به حالتى درمىآورد كه در روز قيامت چشمان فرو افكنده دارند و ذلت و خوارى ايشان را فرا گرفته است.
شرح آيات
[١٩- ٢١] چون قرآن رسالهاى از خدا و پيمانى با انسان است، در آن بيان هر چيز آمده است تا هيچ كس براى پشت كردن به آن و رو كردن به چيزى جز آن از راهها و روشها حجت و بهانهاى نداشته باشد، و انسان در آن سنتهاى آفريدگار را در زندگى مشاهده مىكند، و نيك و بد را مىخواند، و نيز حق و باطل، و بهشت و دوزخ، و دنيا و آخرت را ...
از آشكارترين چيزها در قرآن شناساندن انسان به خود او است، چه انسان نادان آفريده شده، و نسبت به نزديكترين چيزها به وى (كه نفس خود او است) جاهل است و در اين خطرى بزرگ براى او نهفته است، چه گاه جهل به خود آدمى