تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٣٣٨ - شرح آيات
/ ٣١٩ درباره اصل كهانت در خبرى مأثور در كتاب الاحتجاج چنين آمده است
زنديقى از امام صادق (ع) پرسيد كه اصل كهانت از كجا آمده و چگونه به مردم خبر مىدهند كه پس از اين چه حادث خواهد شد؟ و او (ع) گفت: «كهانت در ايام جاهليّت بوده، و در هر زمانى كه دوره فترت ميان رسولان به شمار مىرفت، و كاهن منزلت داورى را داشت كه هر وقت امور بر مردم مشتبه مىشد به او رجوع مىكردند و او آنان را از حوادثى كه بنا بود پيش بيايد با خبر مىساخت، و اين از راههاى گوناگون صورت مىگرفت: فراست چشم و هوشمندى قلب و وسوسه نفس و فتنه و زيركى روح، با افكندن آنها در قلب، زيرا كه آنچه از حوادث ظاهرى كه در زمين حادث مىشود، آن را شيطانى مىداند و به كاهن مىرساند، و او را از حوادثى كه در خانهها و اطراف صورت مىگرفت با خبر مىكرد»، [٩٣] و اين پايان ما را به آن راهنمايى مىكند كه نسبت صدق و راستى در نزد كاهنان، در مورد آنچه به اسرار مردم ارتباط پيدا مىكرد، بيشتر از خبر دادن از غيب بوده است، بدان سبب كه اسرار وقوع پيدا كرده و جنّيانى كه با كاهنان ارتباط دارند از آنها آگاه شدهاند، در صورتى كه غيب چنين نيست، مخصوصا در آن چه به ريختن برنامهاى حياتى و تكامل يافته در بصيرتهاى عقل و تزكيه قلب و نمو دادن اراده و نظام زندگى ارتباط پيدا مىكند، كه هيچ كاهنى در سراسر تاريخ به آن دسترس پيدا نكرده است، و تنها از معجزات پيغمبران چنين غيبگوييها امكان پذير است.
[٤٣] تمايز ميان خط رسالت و فرهنگهاى بشرى آشكار است و هيچ ابهامى در آن وجود ندارد، و به همين سبب نگاهى جستجوگر به قرآن داشتن ما را به آن هدايت مىكند كه اين كتاب آسمانى نه شعر است و نه كهانت بلكه رسالت الاهى به سوى آفريدگان او است.
«تَنْزِيلٌ مِنْ رَبِّ الْعالَمِينَ- فرو فرستاده شده از پروردگار جهانيان.» اولا: قرآن معجزه جاودانى خدا است، از لحاظ لفظ به ادب و بلاغت و
[٩٣] - الاحتجاج، ج ٢، ص ٣٣٩.