تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ١٥٧ - شرح آيات

يا چيزى را قطع مى‌كردند كه براى كرامت و حيثيّت انسان زيان بزرگتر داشت./ ١٥٣ «وَ فِي ذلِكُمْ بَلاءٌ مِنْ رَبِّكُمْ عَظِيمٌ‌- و در اين آزمايشى بزرگ از پروردگار شما بود.» شرى بزرگ بود ولى، با وجود اين، عنوان آزمايشى داشت كه ممكن است آن را مقدمه‌اى براى پيدايش يك اراده نيرومند براى پايدارى و مبارزه و در نتيجه آزاد شدن حقيقى محسوب داشت.

[٥٠] ولى بنى اسراييل نمى‌توانستند از اين مصيبت جز به فضل رسالتى الاهى خلاص شوند كه چون فرارسيد آنان را از ستم طاغوتيان خلاص كرد

«وَ إِذْ فَرَقْنا بِكُمُ الْبَحْرَ فَأَنْجَيْناكُمْ وَ أَغْرَقْنا آلَ فِرْعَوْنَ وَ أَنْتُمْ تَنْظُرُونَ‌- و در آن هنگام كه دريا را براى شما شكافتيم و شما را نجات داديم و آل فرعون را غرق كرديم در حالى كه شما به آنان نگاه مى‌كرديد.» و چه زيبا است كه محرومى به جلاد خود در حالى نگاه كند كه امواج دريا، به كيفر گناهان آن جلاد، او را در مقابل چشم آزار ديدگان از او غرق كند.

[٥١] طاغوت از بين رفت، ولى آثار تسلط او بر جانها باقى بود، و در حالت تسليم و شكست نفسانى و خويگر شدن بر خضوع ستمديدگان مشاهده مى‌شد.

فرمانده و نجات دهنده بنى اسراييل آنان را چند روز ترك كرد، و چون به نزد ايشان بازگشت آنان را در حال سجده كردن به گوساله يافت. چه هنوز در جان خود، على رغم آزاد شدن ظاهرى، برده و خدمتگزار بودند. آنان به انقلابى فرهنگى نياز داشتند كه جانهاشان را از چنگال ذلّت و سر فرود آوردن خلاص كند، و به همان‌گونه نيازمند انقلابى اجتماعى بودند كه از بردگى سرمايه‌دارى گنديده‌اى كه به نظام طاغوتى فرعون وابسته بود برهاند. و همچنين به انقلابى علمى نياز داشتند كه آنان را از حضيض ماديات بيرون آورد و به عالم يكتاپرستى ناب برساند. و همچنين به انقلابى عمرانى محتاج بودند كه راهنماى ايشان در ساختن شهرها و كشاورزى در زمين بوده باشد.

در آنچه پس از اين مى‌آيد خواهيم ديد كه چگونه رسالت الاهى اين‌