تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٤٤٢ - رهنمودهايى از آيات

[ميسرة]: ميسر و ميسور به معنى يسار و بى‌نيازى و توانگرى است.

/ ٤٧٠

ربا و فساد اجتماعى‌

رهنمودهايى از آيات

بعضى از مردم مال خود را در راه خدا به ضعفا انفاق مى‌كنند، و بعضى ديگر درست عكس آنانند و ضعفا را مورد بهره‌بردارى قرار مى‌دهند، و حيثيت اقتصادى خود را بر روى خرده‌ريزهاى حاصل از ثروتهاى محدود آنان بنا مى‌كنند؛ اينان همان رباخوارانند كه قرآن در اين جا درباره آنان سخن مى‌گويد، بدان سبب كه گروه متناقض با انفاق كنندگانند كه در درس گذشته از ايشان سخن رفت.

در آيه نخستين از نتايج تلخ اشتباه كردن معامله و فروش با ربا بحث مى‌شود، و آيه دوم از تفاوت ميان انفاق كننده در راه خدا و رباخوار سخن مى‌گويد؛ كه بخشش اولى را خدا چند برابر پاداش مى‌دهد و دومى را از ميان مى‌برد.

پس از آنكه قرآن نظرها را به نماز و زكات به اعتبار اين كه دو وسيله براى رهايى مؤمن از فشار شهوات و از جمله آنها شهوت ثروتمند شدن سريع به وسيله ربا است جلب كرد، مؤمنان را بدان مى‌خواند كه ربا را ترك كنند و تنها به رأس المال بس كنند. و قرآن به اين هم بس نكرده/ ٤٧١ و در آيه پس از آن گفته است كه اگر به همكارى نمى‌تواند دين خود را ادا بايد به او مهلت دهند، اما آخرين آيه ما را متوجه پرهيزگارى مى‌كند كه صفتى نفسانى است و دورى جستن از ربا يكى از مظاهر آن است.