تفسير هدايت - المدرسي، السيد محمد تقي - الصفحة ٢٩٠ - فرهنگ توحيدى

سختترين پيوستگى و ارتباط باقى مى‌مانند.

«وَ لَوْ يَرَى الَّذِينَ ظَلَمُوا- و اگر ستمكاران (روزى) را در برابر ديده آرند،» يعنى اگر كسانى كه با پيروى از شركاى ساختگى خدا و برتر شمردن آنها از خدا به سبب مخالفت با اوامر خدا براى به دست آوردن خرسندى شريكان او از صاحبان شهوت و سلطه و دانش، حقيقت را ببينند، از گمراهى خود بازخواهند گشت، «إِذْ يَرَوْنَ الْعَذابَ أَنَّ الْقُوَّةَ لِلَّهِ جَمِيعاً وَ أَنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعَذابِ‌- (درخواهند يافت) كه همه نيرومندى از آن خدا است، و عذاب خدا سخت و شديد است.» [١٦٦] اين كسان كه به جاى خدا از آنان پيروى و اطاعت مى‌شود، و با خدا همچون شركايى در نظر گرفته مى‌شوند،/ ٣٠٢ اين ناتوانان و خائنان، بى‌هيچ پروايى از يك محافظ درونى، حتى در برابر پيروان خود، از پيروان خود از آنان بيزارى نشان مى‌دهند.

«إِذْ تَبَرَّأَ الَّذِينَ اتُّبِعُوا مِنَ الَّذِينَ اتَّبَعُوا- در آن هنگام كسانى كه از آنها پيروى مى‌شد، از كسانى كه پيرو آنان بودند، بيزارى نمودند،» و هم پيروان و هم كسانى كه اين پيروان از آنان پيروى مى‌كردند، «وَ رَأَوُا الْعَذابَ وَ تَقَطَّعَتْ بِهِمُ الْأَسْبابُ‌- عذاب را ديدند و هر سبب و پيوندى در ميان ايشان بريده شد.» ديگر ريسمانى كه به آن درآويزند و پناهگاهى كه به آن پناه برند وجود نداشت.

[١٦٧] «وَ قالَ الَّذِينَ اتَّبَعُوا لَوْ أَنَّ لَنا كَرَّةً- در آن هنگام كسانى كه پيرو بودند گفتند: اگر بازگشت به دست ما بود،» يعنى اگر مى‌توانستيم به زندگى دنيا بازگرديم، «فَنَتَبَرَّأَ مِنْهُمْ كَما تَبَرَّؤُا مِنَّا- از آنان به همان‌گونه كه از ما بيزارى‌