قرآن مجید نیز میزان را همان عمل قرار داده است و ایمان را با عمل صالح ملازم می‌داند؛ در همه جا می‌فرماید: (إِنَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ).[٣] پس چون کسی دارای عمل صالح نباشد إنّاً کشف می‌کنیم که دارای ایمان نیست؛ (إِنَّ أَكْرَمَكُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاكُمْ).[٤]

اسلام کلام یک نفر فقیر پابرهنۀ گرسنه که دارای ملکه عدالت باشد را بر یک عالم جلیل متموّل ترجیح داده؛ اوّلی در نزد اولیاء دین شریف و دوّمی خسیس است.

خطبه أمیرالمؤمنین علیهالسّلام: «الحمد لِله الواصل الحمد بالنّعم و النّعم بالشُّکر»

در اینجا خطبه حضرت أمیرالمؤمنین: «الحَمدُ لِلَّهِ الواصِلِ الحَمدَ بِالنِّعَمِ و النِّعَمَ بِالشُّکر»[٥] ـ تا آخر با شرح مفصّل آن بیان شد.

[١]ـ سوره فاطر (٣٥) قسمتی از آیه ٢٨. امام شناسی، ج ١٨، ص ٢٣:

«فقط از میان جمیع بندگان خدا، علما هستند که صاحب خشیت خداوندی می‌باشند.»

[٢]ـ الکافی، ج ١، ص ٣٦. ترجمه:

«منظور و مراد از ”علما“ کسى است که عمل و رفتار او گفتار و سخن او را تصدیق کند، و کسى که عملش سخنش را تصدیق نکند عالم نیست‌.» (محقّق)

[٣]ـ سوره البقرة (٢) صدر آیه ٢٧٧. امام شناسی، ج ٣، ص ٥٨:

«به درستى که افرادى که ایمان آورده‌اند و کردار شایسته انجام داده‌اند.»

[٤]ـ سوره الحجرات (٤٩) قسمتی از آیه ١٣. نور ملکوت قرآن، ج ١، ص ١٣٦:

«حقّاً و حقیقتاً گرامى‌ترین فرد از افراد شما در نزد خداوند، آن کسى است که تقواى او افزون‌تر باشد.»

[٥]ـ نهج البلاغة (عبده) ج ١، ص ٢٢٢:

«الحَمدُ لِلَّهِ الواصِلِ الحَمدَ بِالنِّعَمِ و النِّعَمَ بِالشُّکرِ. نَحمَدُهُ عَلَى آلائِهِ کَما نَحمَدُهُ عَلَى بَلائِهِ. و نَستَعِینُهُ عَلَى هَذِهِ النُّفُوسِ البِطاءِ عَمّا أُمِرَت بِهِ، السِّراعِ إلَى ما نُهِیَت عَنهُ. و نَستَغفِرُهُ مِمّا أحاطَ بِهِ عِلمُهُ و أحصاهُ کِتابُهُ؛ عِلمٌ غَیرُ قاصِرٍ و کِتابٌ غَیرُ مُغادِرٍ. و نُؤمِنُ بِهِ إیمانَ مَن عایَنَ الغُیُوبَ و وَقَفَ عَلَى *