قضیّه مریض شدن حسنین و نذر کردن حضرت امیر برای شفای آنها، و روزه گرفتن حضرت امیر و صدیقه، و نان خود را در سه موقع افطار به سه فقیر (مسکین و اسیر و یتیم) دادند. پیغمبر در شب سوّم به منزل آمدند و [در] آن حال دیدند جبرائیل نازل شده و سوره هل أتی آورد.[١]

شرح حالات أمیرالمؤمنین علیهالسّلام در روز بیستم (ت)

[١]ـ بحار الأنوار، ج ٣٥، ص ٢٣٧ إلی ٢٤١؛ أنوار الملکوت، ج ‌١، ص ٦٦:

«در تفسیر مجمع البیان آورده است که:

خاصّ و عام روایت نموده‌اند که سوره ”هل أتى“ از قوله تعالى: (إِنَّ الْأَبْرَارَ يَشْرَبُونَ)١ إلى قوله تعالى: (وَكَانَ سَعْيُكُمْ مَشْكُورًا)٢ درباره على و فاطمه و حسن و حسین و کنیز آنها که نامش‌ فضّه بود نازل شده است.٣

و مجمل قصّه آنکه: حسنین علیهماالسّلام مریض شدند. جدّشان رسول اکرم و وجوه عرب به عیادت آمدند و گفتند به أمیرالمؤمنین: ”یا أبا الحَسَنِ! لَو نَذَرتَ عَلَى وَلَدَیک.“ حضرت نذر فرمود که اگر خدا شفا دهد آنان را، سه روز روزه بگیرد، و هم‌چنین فاطمه نذر کرد، و هم‌چنین فضّه نذر کرد. و آنها خوب شدند و شفا یافتند در حالی‌که از خوراک در نزد آنان هیچ نبود.

حضرت امیر سه من جو از یهودى قرض کرد ـ و در روایت دیگر تا آنکه براى او پشم ببافد ـ جو را نزد فاطمه آورد، یک منِ آن را آسیا کرد و نان پخت، و هنگامى که نماز مغرب را بجاى آوردند نان را در پیش آنان گذارد که ناگهان مسکینى درب خانه آواز برآورد:

”السّلامُ عَلَیکُم یا أهلَ بَیتِ مُحَمَّدٍ! أنا مِسکِینٌ مِن مَساکینِ المُسلِمینَ، أطعِمُونِى مِمّا تَأکُلُونَ أطعَمَکُمُ اللهُ عَلَى مَوائِدِ الجَنَّة.“٤

على سهمیه خود را داد، و فاطمه داد و فضّه نیز داد؛ چیزى نخوردند مگر آب. و در بعضى از روایات حسنین نیز چیزى نخوردند و دادند.

چون روز دوّم شد فاطمه یک من از جو برداشت، آرد و خمیر نموده نان پخت و شبانگاه نزد على گذارد، فَإذا یَتیمٌ بِالبابِ یَستَطعِمُ و یَقولُ:

”السّلامُ عَلَیکُم یا أهلَ بَیتِ مُحَمَّدٍ! أنا یَتیمٌ مِن یَتامَى المُسلِمِینَ، أطعِمُونِى أطعَمَکُمُ اللهُ عَلَى مَوائِدِ الجَنَّة.“٥

همگى نان‌هاى خود را بدان یتیم سپردند، فلَم یَذوقُوا إلّا الماء.٦

چون روز سوّم فرا رسید بقیّه را حضرت فاطمه علیهاالسّلام آرد نموده نان پخت. هنگام شب *