مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٤٥٣ - اشعار و احادیثی در باب تدبّر و تفکّر در زوال نعیم دنیا
آری، تفکّر در این جهات فنا، انسان را بیدار میکند و دل انسان مانند خورشید میدرخشد.
اشعار و احادیثی در باب تدبّر و تفکّر در زوال نعیم دنیا
«بیا که قصر امل، سخت سست بنیاد است» ـ الخ.[١]
سئل عن الصّادق علیهالسّلام عَمّا یَروِی النّاسُ: تَفَکُّرَ ساعَةٍ خَیرٌ مِن قِیامِ لَیلَةٍ:
«قُلتُ: کَیفَ یَتَفَکَّرُ؟ قالَ: ”یَمُرُّ بِالخَرِبَةِ أو بِالدّارِ، فَیَقُولُ: أینَ ساکِنُوکِ؟ أینَ بانُوکِ؟ ما بالُکِ لا تَتَکَلَّمِینَ“»؟[٢]
نظامی:
[١]ـ دیوان حافظ:
|
بیار باده، که بنیاد عمر بر بادست |
بیا که قصر اَمل، سخت سست بنیادست |
|
|
ز هر چه رنگِ تعلّق پذیرد آزادست |
غلام همّت آنم که زیر چرخ کبود |
|
|
سروشِ عالَمِ غیبم، چه مژدهها دادست |
چه گویمت که به میخانه دوش، مست و خراب |
|
|
نشیمن تو، نه این کُنج محنت آبادست |
که اى بلند نظر، شاهبازِ سدرهنشین |
|
|
ندانمت که در این دامگه، چه افتادست |
تو را ز کنگرۀ عرش، میزنند صفیر |
|
|
که این حدیث، ز پیر طریقتم یادست |
نصیحتی کنمت، یاد گیر و در عمل آر |
|
|
که این لطیفۀ عشقم ز رهروی یادست |
غم جهان مخور و پند من مبر از یاد |
|
|
که بر من و تو، درِ اختیار، نَگْشادست |
رضا به داده بده وز جبین گره بگشای |
|
|
که این عجوز، عروس هزار دامادست |
مجو درستی عهد از جهانِ سست نهاد |
|
|
بنال، بلبلِ بی دل، که جای فریادست |
نشان عهد و وفا، نیست در تبسّم گل |
|
|
قبول خاطر و لطف سخن، خدادادست |
حسد چه میبری ای سست نظم، بر حافظ |
[٢]ـ الکافی، ج ٢، ص ٥٤. ترجمه:
«راوی میگوید از امام صادق علیهالسّلام درباره آنچه مردم روایت میکنند که: ”تفکّر یک ساعت بهتر است از قیام و عبادت یک شب“ پرسیدم، و عرض کردم که شخص چگونه باید تفکّر کند؟ فرمود: ”به اینصورت که انسان از خرابه یا خانهاى عبور میکند و میگوید: ساکنان تو کجا هستند؟! بناکنندگان تو کجا هستند؟! تو را چه شده است که سخن نمیگویی؟!“» (محقّق)