مطلع انوار - حسینی طهرانی، سیّد محمّد حسین - الصفحة ٣٢٦ - مذمّت و تمجید آیات و اخبار از نعیم دنیا
با رفتن خود، آنها هم از بین میروند؛ زیرا ملک بدون مالک معنی ندارد، زیرا که معنی ملکیّت آن است که وجود مملوک قائم به مالک باشد. اگر ملکیّت حقیقی شد در اینصورت وجود خارجی مملوک قائم بوجود مالک است؛ پس در اینصورت محال است که ملک باشد در حین فقدان مالک. مثلاً محال است که سقف از بین برود و در عینحال قندیل آویزان باشد، زیرا وجودش قوام به او دارد؛ مالکیّت و مملوکیّت حقیقی هم اینطورند.
ولیکن به خلاف ملکیّت دنیا که هیچ نسبت قیومیّت میان آنها نیست؛ تمام آنها وجوداتی هستند ثابت و منفک از یکدیگر و فقط ملکیت بین آنها صرف اعتبار است.
مثلاً انسان خانهای که میخرد، هیچ اجزاء آن خانه عوض نمیشود و در حقیقت آن تغییری رخ نمیدهد؛ بلی فقط در حقیقت، اعتبار حقّ استفاده آن به انسان منتقل میشود. و عمر خانه هم به قدر عمر مالکش نیست، خانه دویست سال عمر میکند و صاحبش پنجاه سال و در واقع حساب هر یک از هم کاملاً جداست؛ منتهی در مدّت پنجاه سال عُقَلا زمام منافع خانه را برای این شخص اعتبار کردهاند. و چون هر یک از یکدیگر کاملاً جدا هستند، لذا هر یک فی حدّ نفسه نفع و ضرری برای هم ندارند. و چون نفع و ضرر دنیوی هم امور اعتباریه هستند، پس میزان نفع و ضرر ملک دنیا را هم نمیشود نفع و ضرر دنیوی دانست.
لذا مسلّماً مطلب مرجعش آن میشود که: مناط نفع و ضرر خانه و مال و فرزند، نفع و ضرر اخروی خواهد بود. بنابراین اگر این متاع دنیا برای تکمیل نفس و نزدیک کردن راه آخرت و سهولت لقای خدا مفید باشد خوب است، و اگر انسان را از خدا و رضوان خدا دور کند مضرّ است.
مذمّت و تمجید آیات و اخبار از نعیم دنیا
آیات و اخباری که تارةً از نعیم دنیا مذمّت میکند و تارةً تمجید میکند، ناظر بدین جهت است.
یکجا قرآن میگوید: (وَاعْلَمُوا أَنَّمَا أَمْوَالُكُمْ وَأَوْلَادُكُمْ فِتْنَةٌ وَأَنَّ اللَّهَ عِنْدَهُ