إرشاد القلوب ت سلگی - دیلمی، حسن بن محمد - الصفحة ٢٣٣ - گريه پيامبر در شب
و فرمود: آنگاه كه بندهاى از بسترش با چشمان خواب آلوده، بر مىخيزد، تا با نماز خود، خشنودى خدا را طلب كند، خداوند به فرشتگانش فخر مىكند، و مىفرمايد، آيا بنده مرا نمىبينيد كه از بسترش برخاسته و لذت خواب را كنار نهاده، تا نمازى را كه بر او واجب نكردهام به جاى آورد؟ پس گواه باشيد كه من او را آمرزيدم! و فرمود: از خوردن غذا در صبحگاهان (و سحرى) براى روزه، و در روزها، به خواب قيلوله[١] براى شب زنده دارى، كمك بگيريد.
و كسى كه همه شب را بخوابد (و قسمتى از آن را به عبادت نپردازد) شيطان در گوشش بول مىكند و در قيامت، فقير و محتاج وارد محشر مىشود.
هر كس فرشتهاى بر او موكّل است كه دو بار در شب او را از خواب بيدار مىكند، و به او مىگويد: اى بنده خدا براى ياد خدا از خواب برخيز، پس اگر برنخاست، در مرتبه سوم، شيطان در گوشش بول مىكند.[٢]
گريه پيامبر در شب
از عايشه روايت شده كه گفت: شبى پيغمبر اكرم ٦ از خواب برخاست و نماز گذارد و آيات چندى تلاوت نمود، آنگاه گريه سختى كرد، به طورى كه اشك بر گونههايش جارى شد.
[١] خواب يك ساعت پيش از ظهر را قيلوله گويند.( م)
[٢] بول چيز پليدى است كه به وسيله آن سمهاى بدن بر طرف مىگردد، و نبايد انسان فكر كند، كه اين تعبيرات صرفا مثل است، بلكه همه معانى صورتهايى در عوالم مناسب خود دارند، لذاست كه تعبير خواب و تجسم اعمال درست است، پس اگر درست دقت شود غفلت حقيقتا بول ابليس است، و بايد دانست كه احاديث بزرگان صعب و مستصعب دارد، كه هر كسى قادر به هضم آنها نيست و بايد با دلى وسيع و فكرى باز با آنها برخورد كرد.( علامه شعرانى)