زائدى در مصداق خود داشته باشد مثل اينكه ميگوئى كاغذ سفيد است بنا بر اين يك كه ريشه عدد موضوع علم حسابست بر خدا روا نيست زيرا خدا در تصور نمى‌آيد و عدد مقيد يعنى نظر باينكه باضافه يا منها باشد موضوع علم جبر است در اين گونه عدد يك نحو تعلق بمعدود هم ملحوظ است واحد باين ملاحظه هم بر خدا روا نيست زيرا باضافه و منها در باره او معنى ندارد از اين جهت ميفرمايد چيزى كه دوم ندارد داخل در عدد نيست.

١- وحدت‌

اعتبارى اينست كه امور متعددى را از جهتى يكى ملاحظه كنى و از اين قبيل است وحدت نوعى و جنسى و صنفى كه امور متعدده را از جهت شركت در تمام حقيقت يا بعض حقيقت يا صفات، يكى دانى، اين گونه وحدت بر خدا روا نيست زيرا مستلزم تعدد و شرك هر دو است.

وحدت حقيقى بيك مفهوم مثبتى كه شرح حقيقت يا معرف آن باشد قابل تعبير نيست فقط به لازم سلبى مى‌شود آن را تقريب كرد و آن بر دو وجه است اول از جهت ظاهر كه مقام و احديت است و بهترين تعبير آن همين است كه ميفرمايد در همه چيزها مانندى ندارد دوم از جهت حلق ذات است كه مقام باطن و مرتبه غيب مطلق و احديت است كه ميفرمايد احدى المعنى است يعنى وجودش در خارج قابل قسمت نيست و كميت ندارد، عضو و جزو ندارد، در عقل قابل قسمت نيست يعنى جنس و فصل ندارد، توهم قسمت در او نميشود زيرا محسوس نيست و مدركات و هم شبيه محسوسات است، در فهم قابل قسمت نيست يعنى صفات او عين ذات است و منشأ آنها زائد بر ذات نيست چنانچه اشاعره ميگويند، و انصافا شرح توحيد كامل باين تعبير مختصر جامع يكى از كرامات حضرت امير بشمار است و اين حديث در رتبه اعجاز است از جهت لفظ و معنى.

٢) خصلت موجودى را ترك كن تا بخصلت موعودى رسى‌

رسول خدا فرمود خوشا بحال كسى كه شهوت ديده‌اى را وانهد تا بنويد ناديده‌اى رسد.

٣) يك خصلت از زورگوئيست‌

امام ششم فرمود: گفتار شخص سواره بپياده راه بده از زورگوئى است.

شرح-

يعنى شخص سواره بايد بطورى آرام و مواظب باشد كه مزاحم شخص پياده نگردد و باو فشار نياورد.

٤) يك خصلت از دين دوستى است‌

امام ششم فرمود: از دين دوستى مرد دوست داشتن برادران خود است.

٥) يك خصلت به پنج خصلت-

امام پنجم گويد: خداى عز و جل ميفرمايد: بجلال و جمال و بهاء و بلندى و رفعتم قسم هيچ بنده‌اى خواست مرا بر هواى نفس خود بر نميگزيند مگر آنكه از بيگانه بينيازش ميسازم و با فكر آخرتش دمساز؛ از هلاكتش محفوظ ميدارم و آسمان و زمين را ضامن روزيش ميگمارم و در برابر تجارت هر تاجرى بسود وى در كارم.