آغوش همكارى ميكشند اين وضع مسالمت آميز عناصر كه صحت و تندرستى بلكه حيات و زندگانى موجودات بر آن متكى است مزاج اخلاطى انسان است و هر چه معتدلتر باشد تندرستى و راحت انسان در زمينه آن بيشتر است مشابه اين وضعيت تركيب تن، انسان يك غرائز و احساسات مختلف و مضادى دارد كه از آنها بسرشت فرشتگان و خوى ددان تعبير شده است.

آدميزاد طرفه معجونيست‌		از فرشته سرشته وز حيوان‌
گر رود سوى اين شود به از اين‌		ور رود سوى آن شود پس از آن‌

اين آدميزاده كه معجون فرشته و حيوانست تن و جسد نيست بلكه همان بيوگرافى اخلاقى است كه از خصلتهاى پاك و مجرد فرشتگان و خوى ددان تركيب مى‌شود.

البته آتش در موقع تركيب آن سو زندگى شديد خود را از دست ميدهد و ديگر نميتوان استفاده سوخت از آن برد و بلكه هر يك از عناصر در وضع تركيبى خاصيت خود را از دست ميدهند ولى خاصيت پر معناترى بخود ميگيرند كه وضع تركيبى آنها اقتضا ميكنند.

اخلاق ساده فرشتگان هم براى زندگى بشرى رسا و مناسب نيست آن تقدس و زهد و بركنارى از هر گونه جنبش احساسى تنها براى عالم افلاك و محيط ملائكه مناسب است چنانچه اخلاق پست ددان هم مايه فساد و تباهى جهانست بهمين مناسبت انسان اخلاقى يا اخلاق انسانى چون مزاج اخلاطى او يك وضع معتدلى است از تركيب اخلاق ساكنان ملك و ملكوت و وضع ممزوجى از خواص فرشته و سرشت ددان علم مفصل بهداشت براى حفظ مزاج معتدل اخلاطى انسان است كه تندرستى و آسايش تن او را تأمين ميكند و طب و پزشكى و مؤسسات وسيع و بيشمار بيمارستانها و درمانگاهها براى رفع خلل و نقصانيست كه در مزاج اخلاطى انسان بوجود مى‌آيد.

اكنون اگر مسير تاريخ اين دو موضوع بهداشت و طب را بسنجيم و تلاش و كوششى كه بشر براى حفظ و حمايت تن خويش نموده است در ادوار مختلفه تاريخ بحساب بياوريم رقم بسيار بزرگى بدست خواهد آمد.

از تاريخ گذشته صرف نظر، همين دستگاه بهداشت و طب امروزه را مورد توجه قرار دهيم ملاحظه كنيد در هر كشورى بمناسبت وسعت بمناسبت آمار، بمناسبت پيشرفت و ترقى تا چه اندازه اوضاع بهداشت و پزشكى وجود دارد تا چه حد مؤسسات تحصيلى براى فنون مختلف اين دو موضوع مصرف مى‌شود و تا چه حد ساختمانهاى مهم براى خصوص امر بهداشتى و پزشكى ساخته‌